به گزارش خبرنگار اجتماعی خبرگزاری تسنیم ، در ادامه برنامه ثریا با موضوع بررسی جمعیت در کشور محمودی رئیس مرکز مطالعات و پژوهش های جمعیتی آسیا و اقیانوسیه اظهار داشت: در برنامه اول توسعه کشور بنا بود که در سال 90 از 6 فرزند به 4 فرزند در خانواده برسیم، ولی در سال 91 به 1.7 رسیده ایم که این باعث چالش هایی شده است.
وی با اشاره به اینکه باروری میزان فرزندی است که که هر مادر در دوران باروی متولد می کند، ادامه داد: این در حال حاضر به 1.7 تا 1.8 رسیده است و این اعداد بسیار خطرناک است و دست اندرکاران باید به این نتیجه رسیده باشند که به شرایط بحرانی رسیدن نرخ بارداری به زیر حد جانشینی رسیده ایم. الان نرخ رشد جمعیت مثبت و خوب است اما نرخ باروری اصلا خوب نیست و از حد بحرانی عبور کرده است و حتی اگر این عدد ثابت هم باشد باز هم در آینده در سال 1415 نرخ رشد صفر شده و رشد جمعیت متوقف می شود و بحران نیروی کار ایجاد خواهد شد. یعنی هم نیروی کار جوان کم خواهد شد و هم تعداد سالمندان افزایش پیدا خواهد کرد.
محمودی بیان کرد: چالش دیگر در این حوزه افزایش مهاجرت های بین المللی است که اگر این روند اتفاق بیفتد مجبور می شویم به خاطر تامین نیروی کار که مهاجرت را بپذیریم که تبعات خاص خود را دارد.
افزایش جمعیت عامل بیکاری نیست بلکه سوء مدیریت است
رئیس مرکز مطالعات و پژوهش های جمعیتی آسیا و اقیانوسیه در تشریح عوامل کاهش نرخ باروری و رشد جمعیت افزود: خانواده ها توان تربیت فرزند را ندارند و لذا هر سیاست تشویقی باید هزینه تربیت فرزند را کاهش دهد. اما مسئله ای که وجود دارد این است که شاخص هایی مانند سن ازدواج، شهر نشینی، اشتغال زنان و امثالهم را نمی توان به راحتی کاهش داد و لذا باید به دنبال سیاست هایی باشیم که بین این موارد و تربیت فرزند سازگاری ایجاد کند تنها در این صورت است که سیاست های تشویقی عملیاتی خواهد بود.
وی با اشاره به فرصت ها و تهدید های افزایش جمعیت برای اقتصاد کشور تاکید کرد: اشتغالی که در کشور ایجاد شده است مولد نیست و لذا به رشد اقتصادی کمک نمی کند. افزایش جمیعت یک فرصت است اما اگر افزایش جمعیت با مدیریت صحیح همراه نشود یک تهدید است و باعث کاهش رشد می شود. افزایش جمعیت عامل بیکاری نیست بلکه سوء مدیریت است. به عنوان در برخی استان ها مانند یزد و خوزستان زیرساخت های رشد اقتصادی فراهم بوده و مدیریت شده و لذا باعث کاهش نرخ بیکاری شده اما در همین مقایسه در استان هایی مانند لرستان و فارس زیرساخت ها فراهم شده و مدیریت درستی صورت نگرفته است و علی رغم کاهش رشد جمعیت و نرخ باروری در این استانها شاهد کاهش بیکاری نبوده ایم.
مشوق های مالی بدون تغییر ساختار ها و زیرساخت ها بی نتیجه اند
محمودی در ادامه به تشریح سیاست هایی که کشورهای مختلف جهان برای افزایش جمعیت خود اتخاذ می کنند پرداخت و گفت: کشورهای دنیا به صورت کلی مشوق های زیادی را برای ازدیاد نسل در نظر می گیرند اما باید تاکید کنیم که مشوق های مالی بدون تغییر ساختار ها و زیرساخت ها نتیجه نخواهد داد. یکی از اولین مشوق ها پاداش یا مساعده هنگام تولد فرزند است. مشوق دیگر قراردادن مزایا برای خانواده های صاحب فرزند است که اعم از مزایای نقدی و غیر نقدی، معافیت مالیاتی و انواع یارانه می گردد.
وی همچنین اجازه مرخصی به مادر در دوران بارداری و تولد فرزند و همچنین اجازه مرخصی به پدر را یکی دیگر از مشوق هایی که به والدین اعطا می شود معرفی کرد و ادامه داد: در برخی از کشورها اجازه مرخصی به پدر و مادر همزمان نیز داده می شود که همه این مرخصی ها اعم از با حقوق و بدون حقوق و در برخی موارد اجباری است.
تا 50 سال دیگه با همه سیاست های تشویقی جمعیت کشور حداکثر 110 میلیون خواهد شد
محمودی همچنین در تشریح مشوق های دیگر گفت: کمک هزینه های مختلف مانند مهدکودک ها و پیش دبستانی رایگان و آموزش رایگان و کمک هزینه های تربیت فرزند نیز دسته دیگری از مشوق هاست که به کاهش هزینه تربیت فرزند کمک میکند و از سوی دولت ها تامین می شود.
رئیس مرکز مطالعات و پژوهش های جمعیتی آسیا و اقیانوسیه تاکید کرد: بر خلاف تصوری که وجود دارد که دادن مشوق های مالی باعث افزایش فرزند در خانواده های فقیر می شود این اتفاق رخ نمی دهد و تجربه هدفمندی یارانه ها نیز این را نشان داد زیرا که خانواده های فقیر نیازهای انباشته فراوانی دارند که باید ابتدا به آنها بپردازند.
وی عنوان کرد: ما قطعا توان داشتن جمعیت بیش از 150 میلیون نفر را داریم. البته به این معنا نیست که ما در همه زمینه ها این توانایی را داریم در برخی زمینه ها توان پایین تر و در برخی حوزه ها مانند انرژی توان بالاتر است. اما نکته ای که وجود دارد این است که روند نیز به سمت افزایش جمعیت تغییر کند باز هم جمعیت کشورمان با نرخ باروری 2.5 تا سال 1440 به بیش از 110 میلیون نفر نخواهد رسید. باید از توان باروری موجود به خوبی استفاده کرد زیرا که در حال حاضر تعداد دختران 20 تا 35 سال که در سن باروری هستند 14 میلیون نفر است که این عدد در سال 1404 به 12 میلیون کاهش پیدا می کند و همین الان هم برای اتخاذ سیاست های جمعیتی دیر است. با روند کنونی هر سال حدود 65 هزار تولد را از دست می دهیم.
انتهای پیام/