به گزارش گروه بینالملل خبرگزاری تسنیم، دویست و سیامین شماره از پادکست «در عمق» که به بررسی مهمترین روندها، تحولات و همچنین شخصیتها در غرب آسیا و جهان میپردازد، روز شنبه 2 اسفند ماه 1404 ضبط و منتشر شد. در این شماره «علیرضا مجیدی»، کارشناس مسائل غرب آسیا به بررسی روابط جدید عربستان سعودی و ترکیه پرداخته است.
پرسشهای اصلی:
1- همگرایی میان آنکارا و ریاض، چه فرصتهایی برای ایران خلق میکند؟
2- بهبود روابط عربستان سعودی و ترکیه چه پیامدهایی برای دیگر کشورها داشته است؟
در اپیزود 231 پادکست «در عمق» که در تاریخ بیستوپنجم بهمنماه ضبط و منتشر شد، بهتفصیل به روند همگرایی میان آنکارا و ریاض پرداخته شد و نشان داده شد که از منظر عربستان سعودی، چه متغیرها و پیشرانهایی این کشور را به سمت ترمیم، توسعه و تعمیق روابط با ترکیه سوق داده است. با این حال، در شرایط کنونی، سؤال محوری این است که این روند جاری چه پیامدها و چه ظرفیتها و فرصتهای بالقوهای برای جمهوری اسلامی ایران میتواند در پی داشته باشد.
برای ایران، رصد تحولات منطقهای نه صرفاً از منظر تحلیلی، بلکه پیش و بیش از هر چیز از زاویه منافع ملی موضوعیت دارد.
موقعیت ژئوپلیتیکی ایران در قلب خاورمیانه ایجاب میکند که هر تحول مهم در روابط بازیگران کلیدی منطقهای با این پرسش همراه شود که چگونه میتوان منافع ملی ایران را در پرتو آن به شکل حداکثری تأمین و تثبیت کرد.
در این چارچوب، همگرایی فزاینده میان ترکیه و عربستان را میتوان دستکم از چهار زاویه مرتبط با منافع ایران بررسی کرد.
نخست، این همگرایی موجب افزایش قدرت چانهزنی آنکارا و ریاض در تعامل با ایالات متحده میشود؛ وضعیتی که بهطور غیرمستقیم میتواند به کاهش فشارهای یکجانبه و ایجاد فضای مانور بیشتر برای بازیگران منطقهای، از جمله ایران، منجر شود.
دوم، هماهنگی بیشتر میان این دو کشور میتواند دامنه مانور آنها در مواجهه با سیاستهای اسرائیل را افزایش دهد و از شکلگیری اجماعهای امنیتی ضدایرانی جلوگیری کند.
سوم، این روند میتواند بستری مساعد برای تعمیق توافقات دوجانبه ایران با عربستان و ترکیه فراهم آورد و حتی زمینه توسعه آنها به قالبهای چندجانبه منطقهای را مهیا سازد.
و نهایتاً چهارم، همگرایی آنکارا و ریاض میتواند فرصت تازهای برای پیگیری عملی ایده دیرپای ایران درباره «امنیت جمعی منطقهای» ایجاد کند؛ ایدهای که بیش از دو دهه در گفتمان سیاست خارجی ایران مطرح بوده و اکنون امکان احیای تدریجی آن در قالبی واقعگرایانهتر فراهم شده است.
انتهای پیام/