به گزارش عصر دوشنبه خبرگزاری تسنیم دفتر جزایر خلیج فارس، در جزایر قشم، کیش و هرمز، واکسیناسیون تکمیلی سرخک، سرخجه و اوریون که از 12 اردیبهشتماه آغاز شده، فقط یک برنامه بهداشتی نیست؛ این طرح، خط دفاعی حیاتی برای کودکانی است که در محیطی با رفتوآمد بالا، ارتباطات گسترده و حساسیتهای ویژه زیستمحیطی زندگی میکنند.
این جزایر به دلیل جایگاه گردشگری، رفتوآمد روزانه مسافران، اتصال دریایی و هوایی به نقاط مختلف کشور و حتی ارتباط با مسیرهای فرامرزی، همیشه در معرض ورود و چرخش سریع ویروسهای واگیردار قرار دارند. در چنین شرایطی، واکسیناسیون تکمیلی MMR نهفقط یک توصیه، بلکه ضرورتی برای حفظ سلامت جمعی و آرامش خانوادههاست.
واکسیناسیون 16 هزار کودک ایرانی و غیرایرانی در قشم
در قشم، طبق اعلام رئیس شبکه بهداشت و درمان شهرستان، حدود 16 هزار کودک ایرانی و غیرایرانی مشمول این طرح هستند.
یاسر مرادی گفته است که این پویش به مدت دو هفته و همزمان با سایر شهرستانهای استان هرمزگان اجرا میشود و کودکان متولد 12 اردیبهشت 1399 تا 12 اردیبهشت 1403 در گروه هدف قرار دارند.
همین گستره سنی نشان میدهد که برنامه، تنها متوجه یک مقطع محدود نیست، بلکه میخواهد شکاف احتمالی ایمنی را در سنی جبران کند که کودکان بیشترین تماس را با محیطهای جمعی، مهدکودکها، مراکز تفریحی و خانوادههای پررفتوآمد دارند.
چرا جزایری مثل قشم و کیش حساسترند؟
اهمیت این واکسیناسیون در جزایری مانند قشم، کیش و هرمز از آنجا بیشتر میشود که این مناطق، برخلاف بسیاری از نقاط داخلی، با جریان ثابت مسافر و جابهجایی جمعیت روبهرو هستند.
کیش بهعنوان یک مقصد مهم گردشگری و تجاری، قشم با پهنه وسیع جمعیتی و رفتوآمد درونجزیرهای و برونجزیرهای، و هرمز با موقعیت خاص جغرافیایی و نزدیکی به مراکز تردد دریایی، همگی میتوانند در صورت بروز یک مورد سرخک، بهسرعت درگیر زنجیره انتقال شوند.
سرخک از مسریترین بیماریهای عفونی جهان است. انتقال آن فقط به تماس مستقیم محدود نمیشود و حتی حضور کوتاهمدت فرد آلوده در یک فضای بسته میتواند برای افراد غیرایمن خطرساز باشد.
این ویژگی در محیطهایی که رفتوآمد در مدارس، مراکز درمانی، اسکلهها، بازارها و اماکن گردشگری بالاست، اهمیت واکسیناسیون را چند برابر میکند.
برای خانوادههایی که در این جزایر زندگی میکنند، یک کودک واکسینهنشده فقط خودش را در معرض خطر قرار نمیدهد؛ او میتواند حلقهای در زنجیره انتقال باشد که به دیگر کودکان، سالمندان و افراد دارای نقص ایمنی برسد.
از سوی دیگر، خانوادهها در این جزایر به ویژه در مناطق روستایی غالباً به خدمات بهداشتی سریع و در دسترس نیاز دارند. به همین دلیل، اجرای طرح از طریق خانههای بهداشت و پایگاههای سلامت، آن هم بهصورت رایگان، یک امتیاز مهم است؛ چون دسترسی را آسانتر میکند و فرصت را از دست نمیدهد.
در قشم اعلام شده خانوادهها میتوانند در نوبت صبح از ساعت 8 تا 13 به مراکز مربوط مراجعه کنند و کارت واکسن کودک را همراه داشته باشند. همین نکته ساده، در عمل میتواند سرعت و نظم اجرای برنامه را بالا ببرد.
روایت پزشکی؛ از پیشگیری تا مهار بحران
رئیس شبکه بهداشت و درمان قشم در توضیح اجرای این پویش تأکید کرده است که واکسن برای کودکان گروه سنی تعیینشده بهصورت رایگان در دسترس است و خانوادهها باید به نزدیکترین پایگاه سلامت یا خانه بهداشت محل سکونت مراجعه کنند.
این سخن در ظاهر یک اطلاعرسانی ساده است، اما در بطن خود یک پیام مهم دارد: پیشگیری مؤثرترین و کمهزینهترین راه کنترل بیماریهای واگیر است. در منطقهای که ورود یک مورد سرخک میتواند در زمانی کوتاه به چندین مورد دیگر تبدیل شود، هر دوز واکسن بهمعنای کاهش احتمال یک بحران است.
نکته مهم دیگر این است که وزارت بهداشت با توجه به شیوع سرخک در کشورهای همسایه، این برنامه را بهعنوان بخشی از تقویت ایمنی جمعی پیش برده است.
این موضوع برای جزایر جنوبی اهمیتی دوچندان دارد، چون موقعیت جغرافیایی آنها باعث میشود نسبت به تغییرات منطقهای، حساستر باشند. در چنین شرایطی، واکسیناسیون تکمیلی فقط یک اقدام داخلی نیست، بلکه بخشی از دیوار دفاعی کشور در برابر ورود بیماری به جمعیت کودکانه محسوب میشود.
خانوادهها چه چیزی را باید جدی بگیرند؟
بسیاری از والدین تصور میکنند اگر کودکشان واکسنهای معمول را دریافت کرده باشد، دیگر نیازی به مراجعه برای برنامههای تکمیلی نیست. اما واقعیت این است که هر برنامه واکسیناسیون، بر پایه شرایط اپیدمیولوژیک روز طراحی میشود. وقتی خطر افزایش مییابد یا الگوی انتقال در منطقه تغییر میکند، واکسیناسیون تکمیلی برای بالا بردن سطح ایمنی جمعی ضروری میشود.
سرخک فقط یک بثورات پوستی یا تب ساده نیست. این بیماری میتواند با تب، سرفه خشک، آبریزش بینی، گلودرد و سپس دانههای پوستی ظاهر شود و در برخی کودکان، عوارض جدیتری هم بهجا بگذارد.
سرخجه و اوریون نیز هر دو میتوانند برای کودکان و حتی اطرافیان آنها پیامدهای قابل توجهی داشته باشند. از این رو، واکسیناسیون MMR در چنین جغرافیایی، هم به سلامت فردی کمک میکند و هم از نظر اجتماعی و اقتصادی، هزینههای درمان، غیبت از مدرسه و اضطراب خانواده را کاهش میدهد.
برای جزایری مثل هرمز، که ظرفیتهای گردشگری و زیستمحیطی خاصی دارند، سلامت کودکان فقط یک مسئله خانوادگی نیست، بلکه بخشی از تصویر عمومی منطقه هم به شمار میرود.
هرچه سطح ایمنی کودکان بالاتر باشد، جامعه محلی در برابر موجهای احتمالی بیماری مقاومتر خواهد بود. همین منطق درباره کیش نیز صدق میکند؛ جزیرهای که جمعیت شناور، اقامت کوتاهمدت گردشگران و تراکم خدمات شهری، امکان گسترش سریع بیماریهای تنفسی و ویروسی را افزایش میدهد.
کلام آخر
واکسیناسیون تکمیلی سرخک، سرخجه و اوریون در قشم، کیش و هرمز، یک اقدام پیشگیرانه ساده نیست؛ تصمیمی هوشمندانه برای محافظت از نسل آینده در برابر بیماریای است که میتواند در سکوت و سرعت، به جمعیتهای آسیبپذیر برسد.
دعوت از خانوادهها برای مراجعه به پایگاههای سلامت، همراه داشتن کارت واکسن و توجه به بازه زمانی اجرای طرح، در واقع دعوت به مشارکت در یک سپر جمعی است؛ سپری که اگر درست و کامل شکل بگیرد، میتواند از بروز یک بحران بهداشتی در جزایر جنوبی جلوگیری کند.
انتهای پیام/7558