به گزارش گروه دانشگاه خبرگزاری تسنیم، مهدی تکلو، پژوهشگر حوزه جنسیت و جامعه در نشست «جنسیت و جنگ» که به همت انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه امیرکبیر برگزار شد، طی سخنانی اظهار داشت: امامین انقلاب همواره یک نگاه عملیاتی تحققآمیز به زنان در جامعه اسلامی داشتند و تلاش میکردند که این نگاه منظومهای، خود را در میدان اجتماع به عرصه تحقق برسانند.
وی افزود: آنها صرفاً بهعنوان یک نظریه تئوریک به مباحث بانوان نگاه نمیکردند و این موضوعات را تنها یک نظر شخصی و یا گزاره علمی نمیدیدند. در واقع هم امامخمینی (ره) و هم رهبر شهید، یک ایده عملیاتی برای تبدیل استعدادهای بالقوه زنان مسلمان ایرانی به بالفعل داشتند و در تلاش بودند که این این ایده را تئوریزه کرده و در عرصه جامعه پیادهسازی کنند.
این پژوهشگر با بیان اینکه امام راحل این ظرفیت و استعداد را درک کرده و برای فعال کردن آن تلاش داشتند، ادامه داد: تنها حضرت امام نبودند که متوجه این توانمندی بالقوه شدند؛ بلکه دشمنان نیز این ظرفیت را درک کرده و در صددد نابودی و تضعیف ایفای نقش فعال زن مسلمان ایرانی بودند. شکلگیری مدارس فمنیستی از دوره مشروطه به بعد و همچنین کشف حجاب که در دوره پهلوی دنبال میشد، از نمونههای بارز تلاش دشمن برای نابودی ظرفیت کنش اجتماعی زنان و نقش آفرینی آنان در بطن تحولات است. بنابراین نفوذ نگاههای الگوی غربی در جامعه ایران با جدیت دنبال میشد و در مقابل این طرز فکر، امامخمینی (ره) سعی در فعالسازی ظرفیت کنشگری زنان داشتند.
وی تصریح کرد: در مقابل گفتمان فکری حضرت امام، تنها تهاجمات غربی وجود نداشت؛ بلکه نگاه دیگری که زن را طفیلی مرد میدانست و مرد را در جایگاه مسئولیت تربیت و رستگاری زن قرار میداد خودنمایی میکرد. حتی در حوزههای علمیه و در بین فقها نیز مبانی فکری و عملی حضرت امام در این زمینه دچار مهجوریت بود و عموم علما دیدگاهی متفاوت با ایشان داشتند. امام در مقابل این نگاه نیز ایستاده بودند و ایستادگی ایشان صرفاً برای مقابله با غرب و استفاده موقت از ظرفیت زنان برای ایجاد تحول اجتماعی نبود؛ بلکه امام روحالله یک اعتقاد واقعی به نقشآفرینی زنان در صحنه انقلاب اسلامی داشتند.
وی تاکید کرد: در جریان وقوع انقلاب اسلامی و بعد از آن نیز ما شاهد نقش آفرینیهای جدی زنان بودیم که منجر به نتایج بزرگ شد. نمونه این نقشآفرینیها جنگ تحمیلی 8 ساله بود که زنان با نقش آفرینیهای عموماً معنوی، عامل پیروزیهای بزرگ برای کشور شدند. اگر تعریف از جنگ صرفا به مثابه یک تزاحم مادی کلاسیک باشد و تنها شاهد عرصه درگیری مستقیم نظامی باشیم، در چنین صورتبندی، زنان نقش پشت جبههای دارند. در حالی که نگاه ما به جنگ، به عنوان یک عرصه تقابل مادی و معنوی است که در این نگاه، زنان در خط مقدم جبهه قرار دارند و در حال نقشآفرینی در خط اول نبرد هستند؛ هر چند در عرصه جنگ سخت و تسلیحاتی به صورت مستقیم نقشآفرینی نداشته باشند.
وی با بیان اینکه در نبردهای دوره جدید مانند جنگ فعلی حتی اگر از دید مادی نگاه کنیم، زنان در خط اول میدان حضور فعال دارند، یادآور شد: چرا که عرصه درگیری فقط شامل یک تقابل تکنولوژیک و موشکی نیست و ابعاد وجودی و اهداف تمدنی را در بر دارد.
این پژوهشگر تصریح کرد: امام شهید ما فرمود که اگر خطری برای این انقلاب ایجاد شود، خداوند این ملت را مبعوث خواهد کرد. مهمترین جلوه این بعثت، امروز در خیابان به منصه ظهور رسیده است. از ارکان اصلی خیابان یا شاید مهمترین آن، قشر بانوان مسلمان و انقلابی ما هستند که نه تنها سنگر خیابان را با همه مخاطرات و دشواریها حفظ کردند، بلکه مردان و فرزندان خود را هم بیش از 70 روز در عرصه نگه داشتند.
وی اضافه کرد: در همین رژه زنانه جانفدا که در فضای رسانهای خارجی نیز بازخورد گستردهای پیدا کرده است، یک نمادسازی مثبت انجام شد. در واقع این رژه یک نمادی از حضور، دغدغهمندانه و فداکار بانوان ایرانی را نشان داد و اعلام کرد حتی اگر لازم باشد در عرصه نظامی هم نقش آفرینی میکنند. در واقع تصویر مبهم و متاثر از وقایع 1401 که در جامعه جهانی، مخصوصا در جهان عرب ایجاد شده بود را برهم زد و یک تصویر متفاوت از زن انقلاب اسلامی را نمایش داد که واکنش بسیار خوبی در عرصه بینالمللی به همراه آورد.
انتهای پیام/