خبرگزاری تسنیم ـ علی محمدی، فعال رسانهای| در دنیای امروز، قدرت کشورها تنها با منابع طبیعی یا توان نظامی سنجیده نمیشود؛ بلکه میزان دسترسی آنها به شبکههای حملونقل، کریدورهای تجاری و مسیرهای ترانزیتی نیز به یکی از مهمترین مؤلفههای قدرت ملی تبدیل شده است. در چنین شرایطی، راهآهن چابهار ـ زاهدان را باید فراتر از یک پروژه عمرانی و زیرساختی دانست؛ پروژهای که میتواند جایگاه ایران را در معادلات اقتصادی منطقه بازتعریف کند.
چابهار تنها بندر اقیانوسی ایران است؛ بندری که به واسطه قرار گرفتن در سواحل مکران، کوتاهترین و اقتصادیترین مسیر دسترسی کشورهای محصور در خشکی آسیای میانه و افغانستان به آبهای آزاد جهان محسوب میشود. با این حال، سالها نبود زیرساخت ریلی مناسب موجب شده بود بخشی از ظرفیتهای این بندر راهبردی بالفعل نشود و مزیتهای جغرافیایی آن کمتر از ظرفیت واقعی مورد بهرهبرداری قرار گیرد.
اکنون با نزدیک شدن راهآهن چابهار ـ زاهدان به ایستگاه پایانی خود و اتصال ریل به بندر شهید بهشتی، یکی از مهمترین حلقههای زنجیره توسعه جنوب شرق کشور در آستانه تکمیل قرار گرفته است. این اتصال صرفاً جابهجایی کالا از طریق قطار نیست؛ بلکه پیوندی میان دریا، ریل و بازارهای بزرگ منطقهای و بینالمللی است.
تکمیل این مسیر، چابهار را به یکی از نقاط کلیدی کریدورهای ترانزیتی منطقه تبدیل میکند. در شرایطی که رقابت شدیدی میان بنادر و مسیرهای حملونقل کشورهای منطقه برای جذب بار و سرمایه وجود دارد، برخورداری از شبکه ریلی کارآمد میتواند مزیت رقابتی بندر شهید بهشتی را به شکل محسوسی افزایش دهد. کاهش هزینههای حملونقل، تسریع در جابهجایی کالا و افزایش ظرفیت ترانزیتی از جمله دستاوردهای مستقیم این پروژه خواهد بود.
اما اهمیت راهآهن چابهار تنها به حوزه حملونقل محدود نمیشود. تجربه توسعه در نقاط مختلف جهان نشان داده است که ریل، موتور محرک شکلگیری شهرکهای صنعتی، مراکز لجستیکی، صنایع فرآوری و سرمایهگذاریهای بزرگ اقتصادی است. از این منظر، اتصال بندر شهید بهشتی به شبکه ریلی کشور میتواند زمینهساز شکلگیری یک اکوسیستم اقتصادی جدید در جنوب شرق ایران باشد؛ اکوسیستمی که اشتغال، تولید و ارزش افزوده را به دنبال خواهد داشت.
سیستان و بلوچستان سالهاست که با وجود برخورداری از ظرفیتهای عظیم جغرافیایی، معدنی، دریایی و انسانی، از کمبود برخی زیرساختهای کلیدی رنج برده است. راهآهن چابهار را میتوان نماد عبور استان از این مرحله دانست؛ پروژهای که نهتنها فاصلههای جغرافیایی را کاهش میدهد، بلکه فاصلههای توسعهای را نیز کم میکند و زمینه اتصال استان به شبکههای اصلی اقتصاد ملی و منطقهای را فراهم میآورد.
از سوی دیگر، تحولات اقتصادی جهان نشان میدهد کشورهایی که بتوانند در کریدورهای بینالمللی نقشآفرینی مؤثری داشته باشند، سهم بیشتری از تجارت جهانی را به دست خواهند آورد. چابهار به واسطه موقعیت ممتاز خود در مسیر اتصال اقیانوس هند به آسیای میانه، قفقاز و حتی اروپا، ظرفیت تبدیل شدن به یکی از مهمترین گرههای لجستیکی منطقه را دارد و راهآهن چابهار ـ زاهدان دقیقاً همان زیرساختی است که این ظرفیت را عملیاتی میکند.
امروز که ریلها به بندر شهید بهشتی نزدیک شدهاند، بیش از هر زمان دیگری میتوان آیندهای متفاوت را برای جنوب شرق کشور متصور شد؛ آیندهای که در آن چابهار نه صرفاً یک بندر، بلکه یک قطب تجارت، ترانزیت و توسعه ملی خواهد بود. راهآهن چابهار در واقع مسیری برای حرکت قطارها نیست؛ ریلهایی است که میتواند اقتصاد، اشتغال و جایگاه راهبردی ایران در منطقه را به افقهای تازهای برساند.
انتهای پیام/