به گزارش گروه بینالملل خبرگزاری تسنیم؛ با هجوم گسترده نیروهای ارتش رژیم صهیونیستی به نوار غزه در اکتبر 2023، افکار عمومی دنیا به ویژه جهان غرب نسبت به کشتار، آوارگی و تخریب زیرساختهای این باریکه واکنش نشان داد.
برگزاری تجمعات اعتراضی بزرگ در شهرهای مختلف دنیا، طرح شکایت از رهبران سیاسی و نظامی اسرائیلی در محاکم بینالمللی و تحریمهای مختلف علیه ساختارها، نهادها و شخصیتهای اسرائیل در کنار راهاندازی کاروانهای حامل کمکهای بشردوستانه برای مردم غزه از جمله اقداماتی بود که افکار عمومی جهان از خود بروز داد. این روند تا امروز و پس از گذشت بیش از 31 از آغاز جنگ، کماکان ادامه دارد.
در همین راستا یکی از عرصههایی که در آن تلاش شد اسرائیل مورد تحریم قرار بگیرد، حوزه هنر بود. رویداد موسیقی موسوم به یوروویژن که به صورت سالانه در اروپا برگزار میشود، تبدیل به فضایی برای نمایش نفرت رو به گسترده شهروندان اروپایی از رژیم صهیونیستی شد. در همین راستا در یوروویژن 2026 چند کشور اعلام کردند این مراسم را به دلیل حضور نماینده اسرائیل از تلویزیون ملی خود پخش نخواهند کرد و برخی دیگر حتی اعلام کردند نماینده خود را نیز به مراسم امسال یوروویژن اعزام نخواهند کرد.

برهمین اساس تلویزیون ملی اسلوونی اعلام کرد به دلیل شرکت اسرائیل، مراسم یورویژن 2026 را پخش نخواهد کرد و در عوض، یک برنامه سیاسی پخش میکند شامل فیلمها و برنامههای گفتگومحور با موضوع فلسطین خواهد بود. اسپانیا و ایرلند نیز پخش این مسابقه را از برنامههای خود حذف کردند. هلند و ایسلند نیز پس از شرکت اسرائیل، انصراف خود را از حضور در این مسابقه اعلام کردند.[1]
در ادامه این فشارها، سازمان «نه موسیقی به نسلکشی» - نهادی که به شدت برای اعمال تحریم موسیقی علیه اسرائیل به دلیل «نسلکشی» تلاش میکند و حتی هنرمندان را تشویق میکند تا آثار خود را از سرویسهای پخش آنلاین در اسرائیل حذف کنند - نامه تندی را منتشر ساخت و اتحادیه پخش اروپا (EBU) را مستقیماً تهدید به تحریم گسترده کرد. این نامه به امضا بیش از 1100 هنرمند و فعال در صنایع موسیقی و فرهنگ رسید. امضاکنندگان از این درخواست حمایت کردند که مانع از عادیسازی جنایات اسرائیل علیه فلسطینیها و همچنین در سراسر لبنان، سوریه، ایران و فراتر از آن توسط یوروویژن شوند.[2]

این اقدامات به دلیل لابی گسترده اسرائیل به نتیجه دلخواه نرسید اما شکاف بزرگی در اروپا ایجاد کرد، چنانکه در روز بعد از مراسم یوروویژن 2026، از حذف حتمی اسرائیل از رویداد سال آینده که قرار است در بلغارستان برگزار شود، صحبت میشود.[3] در این خصوص این احتمال در حال تقویت است که تعداد کشورهای تحریمکننده این رویداد به دلیل مشارکت اسرائیل افزایش پیدا کند. از طرفی انتظار میرود برای اثرگذاری بیشتر بر اتحادیه پخش اروپا، شاهد اعتراضات خیابانی دامنهدار باشیم.
این ارزیابیها از آن جهت مهم است که کمیته روسای دانشگاههای تحقیقاتی اسرائیل (CHU) چهارمین گزارش نیمسالانه تیم اقدام برای مبارزه با تحریم دانشگاهی را منتشر کرد که در آن تصویری از «نهادینه شدن» تحریمها علیه اسرائیل را نشان میدهد.
این گزارش که دوره زمانی اکتبر 2025 تا آوریل 2026 (شش ماه اخیر) را پوشش میدهد، نشان میدهد علیرغم آتشبس در نوار غزه روند تحریم نه تنها در حال محو شدن نیست، بلکه چهره خود را تغییر میدهد. در حالی که در سالهای 2025-2024 این پدیده با افزایش تحریمها علیه «محققان انفرادی» مورد توجه قرار گرفته بود و حدود 57 درصد از موارد گزارش شده در این سالها را دربرمیگرفت؛ اکنون دادههای جدید نشان میدهد در ماههای اخیر تمرکز تحریم به عرصه استراتژیک «نهادها و انجمنهای حرفهای» تغییر یافته است. در واقع به نظر میرسد اکثر محققانی که به دنبال تحریم اسرائیل بودند، این مبارزه خود را به عنوان یک فعالیت سازمانیافته با هدف منزوی کردن اسرائیل از توافقات گسترده بینالمللی تثبیت کردهاند.
موضوع بعدی، جهش چشمگیر 150 درصدی در گزارشهای مربوط به برنامه تحقیقاتی معتبر اروپایی «افق اروپا» است که در حال حاضر حدود یک چهارم از کل موارد تحریم علیه اسرائیل را تشکیل میدهد. این گزارشها نشان میدهد این ارقام به روند صعودی مداومی میپیوندند که قبلاً در فوریه 2025 ثبت شده بود، زمانی که افزایش 66 درصدی شکایات بابت حضور محققان اسرائیلی در این برنامه، در مقایسه با سال اول جنگ گزارش شده بود.

تفکیک انواع تحریمها در سال 2026 نشان میدهد 41 درصد از موارد مربوط به تعلیق همکاریهای صریح، 29 درصد مربوط به اختلال فیزیکی در سخنرانیها و کنفرانسها و 9 درصد مربوط به آسیب به کمکهای مالی تحقیقاتی اسرائیلی است.
در سطح جغرافیایی، بلژیک همچنان در صدر جدول گزارشهای تجمیعی تحریمها قرار دارد و پس از آن هلند، انگلستان، اسپانیا و ایتالیا قرار دارند که اخیراً افزایش شدیدی تحت تأثیر گفتمان سیاسی ضد جنگ در داخل کشورهای خود داشتهاند. این گزارش تأکید میکند سازمانهای تحریمی در تطبیق با شرایط متغیر و بهرهبرداری از اهرمهای فشار سیاسی و امنیتی برای تعمیق انزوای دانشگاهی مهارت دارند.

نویسندگان این گزارش میگویند: «فضای خصمانه در اروپا علیه اسرائیل، به دلیل تنشهای امنیتی با لبنان و ایران، و همچنین به دلیل افزایش تردیدها در میان تصمیمگیرندگان این قاره در مورد سیاست خارجی دولت ترامپ، که به عنوان متحدی بسیار نزدیک به اسرائیل به شمار میآید، در حال تشدید است. علاوه بر این، انتقاد شدید از اقدامات داخلی در سرزمینهای اشغالی، مانند قانون مجازات اعدام برای فلسطینیها، سوالاتی در اروپا در خصوص ارزشهای مشترک با اسرائیل به وجود آورده است، ارزشهای مشترکی که شرط لازم برای ادامه مشارکت اسرائیل در توافقنامههای «افق اروپا» است.»
براین اساس پروفسور دانیل خاییموویچ، رئیس دانشگاه بن گوریون در نقب عنوان کرد: «این گزارش ثابت میکند تحریم دانشگاهی اسرائیل یک پدیده گذرا نیست، بلکه یک مبارزه طولانیمدت است که هسته تحقیقات علمی اسرائیل را تهدید میکند. این در حالی است که انزوای علمی خطری ملموس برای امنیت اسرائیل محسوب میشود.»[4]
پانوشت:
[1] . https://www.ice.co.il/tv/news/article/1110861
[2] . https://www.ice.co.il/culture/news/article/1110383
[3] . https://www.ice.co.il/culture/news/article/1113789
[4] . https://www.maariv.co.il/news/israel/article-1321125
انتهای پیام/