به گزارش خبرنگار فضا و نجوم خبرگزاری تسنیم، ناسا آماده است تا دقایقی دیگر، تلسکوپ فضایی «نانسی گریس رومن» را به عنوان یکی از قدرتمندترین ابزارهای رصدی تاریخ راهی فضا کند؛ پروژهای 4.3 میلیارد دلاری که قرار است افقهای جدیدی از جهان هستی را برای بشر ترسیم کند.
این تلسکوپ فضایی قرار است ساعت 7:26 صبح یکشنبه (به وقت شرق آمریکا) سوار بر موشک قدرتمند «فالکون هوی» متعلق به شرکت اسپیساکس، از مرکز فضایی «کندی» به فضا پرتاب شود. این فضاپیما پس از پرتاب، به سوی نقطه «لاگرانژ 2» در فاصله حدود 1.5 میلیون کیلومتری زمین حرکت خواهد کرد؛ منطقهای خاص که به دلیل پایداری گرانشی، محل استقرار تلسکوپ جیمز وب نیز هست و به رصدخانه اجازه میدهد با کمترین مصرف سوخت، در موقعیت خود باقی بماند.
تفاوت «رومن» با هابل؛ از سرعت تا قدرت
تلسکوپ رومن که به افتخار اولین ستارهشناس ارشد ناسا نامگذاری شده، اغلب با لقب «مادر هابل» شناخته میشود. اگر تلسکوپ فضایی هابل طی 30 سال فعالیت خود حدود 172 ترابایت داده به زمین فرستاده، رومن قرار است در همان 5 سال نخستِ ماموریتش، 2500 ترابایت داده جمعآوری کند.
به گفته مقامات ناسا، دوربین 300 مگاپیکسلی این تلسکوپ به گونهای طراحی شده که میتواند بخشهای وسیعی از کیهان را 1000 برابر سریعتر از هابل اسکن کند. برای درک بهتر قدرت وضوح تصویر رومن، کافی است بدانید که هر تصویر کاملِ این دوربین، مساحتی به اندازه 45 بلوک شهری را با جزئیات دقیق به نمایش میگذارد و برای تماشای کیفیت واقعی آن، به نیممیلیون تلویزیون 4K نیاز است.
ماموریت اصلی؛ شکار تاریکیها
اما هدف رومن فراتر از ثبت تصاویر زیباست. دانشمندان به دنبال پاسخ به دو پرسش بنیادین هستند:
1. ماده تاریک: ماده مرموزی که کهکشانها را کنار هم نگه داشته است.
2. انرژی تاریک: نیروی عجیبی که باعث میشود جهان با سرعتی روزافزون در حال انبساط باشد.
تحقیقات رومن احتمالاً به رفع اختلاف موجود میان محاسبات تلسکوپ هابل و سایر کاوشگرها درباره سن و سرعت انبساط جهان کمک خواهد کرد؛ چالشی که در دنیای نجوم به «کشش هابل» معروف است.
از ماهواره جاسوسی تا رصدخانه کیهانی
یکی از نکات جالب درباره تلسکوپ رومن، داستان آینه اصلی آن است. این آینه 7.9 فوتی که قلب تلسکوپ محسوب میشود، در اصل برای یک ماهواره جاسوسی طبقهبندیشده ساخته شده بود! پس از لغو آن پروژه نظامی، آینه توسط دفتر ملی شناسایی آمریکا به ناسا اهدا شد. مهندسان ناسا با تغییراتی در ساختار این آینه و ارتقای آن برای فعالیت در اعماق فضا، توانستند هزینههای پروژه را کاهش دهند، هرچند که در نهایت ساخت و بهرهبرداری از این ماموریت حدود 4.3 میلیارد دلار هزینه داشته است.
فراتر از کهکشانها؛ شکار سیارات جدید
علاوه بر کیهانشناسی، رومن مجهز به یک ابزار پیشرفته «تاجنگار» است. این ابزار با مسدود کردن تابش خیرهکننده ستارگان، به دانشمندان اجازه میدهد نور بسیار ضعیف منعکسشده از جو سیارات فراخورشیدی را مشاهده کنند. در حالی که تا امروز حدود 6200 سیاره فراخورشیدی کشف شده است، پیشبینی میشود رومن بتواند در طول 18 ماه فعالیت خود، بیش از 100 هزار سیاره جدید را شناسایی کند.
انتظار برای غافلگیریهای کیهانی
تیم علمی این ماموریت تأکید دارد که اگرچه اهداف علمی دقیقی برای رومن تعریف شده، اما هیجانانگیزترین دستاورد آن احتمالاً یافتههایی است که هنوز نمیتوانیم پیشبینی کنیم. همانطور که جولی مکانری، دانشمند این پروژه میگوید: «ما به دنبال تایید مدلهای فعلی خود نیستیم؛ ما به دنبال یافتن اشتباهات خود هستیم تا بفهمیم جهان واقعاً چگونه کار میکند.
انتهای پیام/