مهتا سنگستانی، رئیس گروه سلامت میانسالان و سالمندان معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی همدان در گفتوگو با خبرنگار تسنیم در همدان، با اشاره به اهمیت شناخت علائم هشداردهنده آلزایمر گفت: زوال عقل میتواند به دلایل مختلفی از جمله آسیبها و تومورهای مغزی، اختلالات عروقی مغز، مصرف الکل و برخی داروها، بیماریهایی مانند ایدز و همچنین افزایش سن ایجاد شود که آلزایمر یکی از انواع شایع آن در سالمندی است.
وی اظهار کرد: در بیماری آلزایمر ارتباط میان سلولهای عصبی مغز دچار اختلال میشود و در نتیجه انتقال اطلاعات در بخشهای مختلف مغز تحت تأثیر قرار میگیرد؛ بنابراین بیماری میتواند علاوه بر اختلال حافظه، مشکلات شناختی، رفتاری و حتی حرکتی ایجاد کند.
علائم آلزایمر همیشه با یک فراموشی ساده شروع نمیشود
رئیس گروه سلامت میانسالان و سالمندان معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی همدان با بیان اینکه علائم آلزایمر بهتدریج بروز میکنند، گفت: شدت و نحوه بروز بیماری در افراد مختلف متفاوت است و ممکن است در یک فرد خفیف آغاز شود و در فرد دیگری سرعت پیشرفت بیشتری داشته باشد.
سنگستانی تصریح کرد: برخی علائم آلزایمر ممکن است با اختلالاتی مانند افسردگی شباهت داشته باشد و نمیتوان صرفاً بر اساس مشاهده علائم، بیماری را تشخیص داد؛ تشخیص باید توسط پزشک و پس از بررسی سابقه پزشکی و خانوادگی، شرایط سلامت، داروهای مصرفی و انجام معاینات و آزمایشهای لازم صورت گیرد.
وی با تأکید بر اهمیت مراجعه بهموقع افزود: تشخیص زودهنگام میتواند به برنامهریزی بهتر برای درمان، مراقبت و حفظ تواناییهای فرد کمک کند.
سن و سابقه خانوادگی؛ دو عامل مهم خطر
رئیس گروه سلامت میانسالان و سالمندان معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی همدان، سن، سابقه خانوادگی و برخی عوامل ژنتیکی را از عوامل مؤثر در افزایش خطر ابتلا به آلزایمر عنوان کرد و گفت: بیشتر مبتلایان به آلزایمر بالای 65 سال هستند و سابقه خانوادگی نیز میتواند احتمال بروز بیماری را افزایش دهد.
سنگستانی افزود: برخی ژنها از جمله ژن مرتبط با آپولیپوپروتئین میتوانند با خطر ابتلا ارتباط داشته باشند، اما وجود این ژن به معنای ابتلای قطعی فرد به آلزایمر نیست و نتایج آزمایشهای ژنتیکی باید با نظر پزشک تفسیر شود.
تکرار یک سؤال و گم کردن مسیر را جدی بگیرید
وی با اشاره به اینکه آلزایمر یک بیماری پیشرونده است، اظهار کرد: از دست دادن حافظه، اختلالات زبانی و تغییرات رفتاری از علائم شایع بیماری هستند و با پیشرفت آن، فرد ممکن است در برقراری ارتباط، انجام امور شخصی و یادآوری رویدادهای اخیر با مشکل مواجه شود.
رئیس گروه سلامت میانسالان و سالمندان معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی همدان، تکرار مداوم یک سؤال یا مکالمه، فراموش کردن محل اشیا و قرارها، فراموشی رویدادهای اخیر و سرگردانی یا گم شدن را از جمله علائم هشداردهنده دانست و گفت: مشاهده این نشانهها نیازمند توجه و بررسی پزشکی است.
سنگستانی اختلال در قضاوت و تصمیمگیری، ناتوانی در انجام فعالیتهای چندمرحلهای روزمره، سردرگمی درباره زمان و مکان، مشکل در صحبت کردن یا نوشتن و کاهش توانایی در تشخیص افراد را از دیگر علائم احتمالی آلزایمر عنوان کرد.
وی افزود: تغییرات شخصیتی و رفتاری نیز ممکن است در روند بیماری ایجاد شود و فرد نسبت به گذشته حساستر، مضطرب، بیقرار یا عصبانی شود یا علاقه و انگیزه خود را نسبت به فعالیتها و موضوعات مورد علاقهاش از دست بدهد.
آلزایمر؛ از فراموشیهای خفیف تا وابستگی کامل
سنگستانی درباره مراحل پیشرفت بیماری نیز گفت: آلزایمر معمولاً روندی تدریجی دارد و از مرحلهای که علائم آشکاری وجود ندارد آغاز میشود و بهتدریج با بروز فراموشی، کاهش حافظه و تمرکز و اختلال در فعالیتهای روزمره ادامه پیدا میکند.
وی افزود: در مراحل پیشرفتهتر، علائم بیماری برای اطرافیان و مراقبان کاملاً محسوس میشود و فرد ممکن است برای انجام فعالیتهایی مانند غذا خوردن و لباس پوشیدن به کمک نیاز داشته باشد و در شدیدترین مرحله، وابستگی کامل به مراقبان و نیاز به مراقبت شبانهروزی ایجاد شود.
درمان قطعی وجود ندارد؛ کنترل علائم امکانپذیر است
رئیس گروه سلامت میانسالان و سالمندان معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی همدان با بیان اینکه در حال حاضر درمان قطعی برای آلزایمر وجود ندارد، عنوان کرد: پزشک متناسب با شرایط فرد میتواند از درمانهای دارویی و غیردارویی برای کنترل علائم و کمک به حفظ عملکرد فرد استفاده کند.
سنگستانی افزود: اصلاح سبک زندگی، توجه به فعالیتهای روزمره، استراحت کافی و برخی مداخلات رفتاری نیز میتواند در برنامه مراقبتی بیمار مورد توجه قرار گیرد. ضمن اینکه مصرف مکملهایی مانند ویتامین E نیز باید تنها با نظر پزشک انجام شود.
ورزش و فعالیت اجتماعی؛ دو گام برای کاهش خطر آلزایمر
وی با بیان اینکه راه قطعی برای پیشگیری از آلزایمر وجود ندارد، گفت: برخی اقدامات میتواند به کاهش خطر، به تأخیر انداختن بروز بیماری یا کند شدن روند پیشرفت آن کمک کند.
رئیس گروه سلامت میانسالان و سالمندان معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی همدان، ترک سیگار و دخانیات، فعالیت بدنی منظم، انجام تمرینهای شناختی مانند مطالعه، داشتن رژیم غذایی متعادل با مصرف بیشتر میوه، سبزیجات و مغزدانهها و کاهش مصرف چربی و گوشت قرمز را از جمله این اقدامات برشمرد.
سنگستانی بر اهمیت حفظ فعالیتهای اجتماعی و ذهنی تأکید کرد و افزود: داشتن زندگی فعال اجتماعی و اختصاص زمان برای فعالیتهای فکری و شناختی میتواند بخشی از سبک زندگی سالم در دوران میانسالی و سالمندی باشد.
انتهای پیام/