خبرگزاری تسنیم ـ مجتبی برزگر: بسیاری از مخاطبان تلویزیون علیرضا مهران را با سریالهایی چون «زیر هشت» و «مدینه» به کارگردانی سیروس مقدم به یاد میآورند؛ بازیگری که در طول سالها حضورش در تلویزیون، سینما و تئاتر، نقشهای متفاوت و گاه دشواری را تجربه کرده است. او در کارنامهاش از ایفای نقش آیتالله دستغیب در سریال «جلال» گرفته تا حضور در «معمای شاه» در نقش رهبر شهید انقلاب را دارد؛ نقشی که بعدها در سریال «رازهای ناتمام» نیز با ابعادی گستردهتر آن را دوباره ایفا کرد.
مهران در مجموعههایی مانند «دیوار» و «بچههای نسبتاً بد» نیز نقشهایی متفاوت از خود نشان داده و این روزها با سریال «بیگانگان» بار دیگر با کاراکتری پیچیده و منفی در مقابل مخاطبان قرار گرفته است؛ نقشی که او را در قالب یک شخصیت داعشی به تصویر میکشد.
این بازیگر که از شاگردان مکتب زندهیاد حمید سمندریان بوده و سالها خاک صحنه تئاتر خورده است، این روزها علاوه بر «بیگانگان» در چند پروژه دیگر نیز حضور دارد؛ از جمله مینیسریال «جادوی سفید» به کارگردانی آیدا پناهنده، سریال «حضرت اجل» به کارگردانی سعید سلطانی برای شبکه نمایش خانگی و همچنین بخش بیزانس سریال «سلمان فارسی» ساخته داود میرباقری.
خبرنگار تسنیم با او گفتوگویی انجام داده که از تجربه بازی در سریال «بیگانگان» آغاز شد.
مشروح آن در ادامه آمده است:
چطور پای شما به سریال «بیگانگان» باز شد؟
به نظر میرسد سریال «بیگانگان» از جمله پروژههایی است که هم موضوع متفاوتی دارد و هم کاراکترهای خاصی را روایت میکند. شما چگونه به این پروژه دعوت شدید و چه چیزی باعث شد نقش را بپذیرید؟
حدود دو سال پیش از دفتر آقای تحویلیان تهیهکننده پروژه، با من تماس گرفتند. در واقع پیشتولید این سریال مدت زیادی طول کشید و فکر میکنم حدود دو سال روی آن کار شد تا بالأخره به مرحله فیلمبرداری رسید.
فیلمبرداری از اوایل اردیبهشت سال گذشته شروع شد و تا اواخر بهمن ادامه داشت. وقتی پیشنهاد بازی در این سریال مطرح شد، اولین مسئلهای که ذهنم را درگیر کرد زبان عربی بود. تا آن زمان تجربه بازی در چنین حجمی از دیالوگ عربی را نداشتم و طبیعی بود که کمی تردید داشته باشم.
برایم مهم بود بدانم نگاه کارگردان به این شخصیت چیست و دغدغه اصلی پروژه چه خواهد بود. در ابتدا حتی صحبت از این بود که بازیگر عربزبان برای نقش انتخاب شود، اما بعد از بررسیهایی که انجام شد، با توجه به شناختی که از من داشتند و تجربههایی که در تئاتر و تلویزیون دیده بودند، تصمیم گرفتند خودم این نقش را بازی کنم. همین موضوع باعث شد جدیتر به پروژه فکر کنم.
چالش جدّی زبان عربی در یک سریال بلند
اشاره کردید که زبان عربی برایتان چالش بزرگی بود. برای رسیدن به لهجه و بیان درست چه مسیری را طی کردید؟
قبلاً در سریال «رخنه» تجربه صحبت کردن به زبان عبری را داشتم، اما واقعیت این است که آن تجربه با کاری مثل «بیگانگان» قابل مقایسه نبود. در این سریال تقریباً هفتاد درصد دیالوگها به زبان عربی است و همین موضوع فشار زیادی روی بازیگر میآورد.
در ابتدا واقعاً نگران بودم. با آقای راما قویدل، کارگردان سریال، جلسات زیادی داشتیم و درباره این موضوع صحبت کردیم. ایشان خیلی به من قوت قلب داد و گفتند اگر تمرین کنیم حتماً از پس آن برمیآییم.
خوشبختانه یک مترجم بسیار حرفهای هم در کنار ما حضور داشت که لحظهبهلحظه همراه گروه بود. ما با هم تمرین میکردیم، متنها را چندین بار مرور میکردیم و روی تلفظها کار میکردیم. خودم هم نسبت به این موضوع حساس بودم و سعی کردم تا جایی که میتوانم به زبان و لحن شخصیت نزدیک شوم.
طراحی یک شخصیت داعشی با زبان بدن متفاوت
از خود کاراکتر «ابوباسل» بگویید. چه ویژگیهایی داشت که برای شما جذاب شد؟
بعد از مسئله زبان، نکته مهم برای من این بود که این شخصیت شبیه کلیشههای رایج نباشد. در بسیاری از آثار، شخصیتهای داعشی با الگوهای مشخصی نمایش داده میشوند، اما ما تلاش کردیم کاراکتر «ابوباسل» هویت و ویژگیهای خاص خودش را داشته باشد.
در جلساتی که با آقای قویدل داشتیم، به یک زبان بدنی مشخص برای این شخصیت رسیدیم. نوع راه رفتن، نگاه کردن، نحوه صحبت کردن و حتی سکوتهایش را طراحی کردیم. در واقع تلاش کردیم مجموعهای از جزئیات را کنار هم بگذاریم تا شخصیت باورپذیر شود.
گریم هم در شکلگیری این کاراکتر بسیار تأثیر داشت. نکته جالب این است که گریم در طول سریال ثابت نمیماند و در بخشهایی تغییر میکند. این تغییرات به تحول شخصیت کمک میکند و برای بازیگر هم تجربه جذابی است.
بازخورد مخاطبان برای یک نقش سخت
با توجه به سختیهای این نقش، بازخورد مخاطبان برایتان چطور بوده است؟
برای هر بازیگری مهمترین مسئله بازخورد مخاطب است. ما نزدیک به یک سال برای این سریال زحمت کشیدیم و طبیعی است که نتیجه آن برایمان اهمیت داشته باشد.
خوشبختانه بازخوردهایی که دریافت کردهام مثبت بوده است. خیلیها گفتهاند کاراکتر برایشان باورپذیر بوده و این برای من بسیار ارزشمند است. واقعیت این است که نقش بسیار سختی بود، اما وقتی میبینم مخاطبان با آن ارتباط برقرار کردهاند، خستگی کار از تنم بیرون میرود.
علیرضا مهران در سریال «سلمان فارسی»
همدلی مردم در روزهای جنگ
در این روزها کشور شرایط جنگی را تجربه کرده و بیش از چهل روز است که نیروهای مسلح در میدان هستند. شما به عنوان یک هنرمند این روزها را چگونه میبینید؟
واقعیت این است که ما در این مدت آسیبهای زیادی دیدهایم. جنگ همیشه تلخ است و تبعات خودش را دارد. اما در کنار همه این تلخیها یک نکته بسیار مهم وجود دارد و آن هم نقش مردم است.
اگر این سرزمین حفظ شده، بخش بزرگی از آن به خاطر مردم است. در این چهل روز دیدیم که چگونه همه اقشار جامعه کنار هم ایستادند؛ از پزشک و مهندس گرفته تا کارگر و کارمند.
وقتی تاریخ ایران را مرور میکنیم میبینیم در هر بحران بزرگی، این مردم بودهاند که پای کار آمدهاند. شاید در سالهای اخیر به دلیل مشکلات اقتصادی و شرایط اجتماعی، دلخوریهایی در جامعه به وجود آمده بود، اما در همین روزهای سخت دوباره دیدیم مردم چگونه از کشورشان دفاع کردند.
در کجای دنیا میبینید کشوری درگیر حملات مداوم باشد و مردمش همچنان در صحنه حضور داشته باشند؟ این همدلی و اتحاد واقعاً مثالزدنی است و فکر میکنم تا سالها درباره آن صحبت خواهد شد.
البته طبیعی است که مردم هم انتظار دارند مسئولان این همراهی و وفاداری را ببینند. وقتی مردم در سختترین شرایط کنار کشورشان میایستند، انتظار دارند مسئولان هم بیش از گذشته به مشکلاتشان توجه کنند.
فشارهایی که روی هنرمندان وجود دارد
در این میان برخی هنرمندان هم با فشارهایی روبهرو شدند؛ حتی بحث «نطقکشی» از چهرهها دوباره مطرح شد. نگاه شما به این موضوع چیست؟
واقعیت این است که هنرمندان و ورزشکاران همیشه در معرض توجه مردم هستند و طبیعی است که فشارهایی روی آنها وجود داشته باشد. فضای امروز جامعه هم فضای حساسی است و هر اظهار نظری میتواند بازتاب گستردهای داشته باشد.
به نظر من اگر برخی از هنرمندان در مقاطعی سکوت کردهاند، لزوماً به این معنا نیست که نسبت به اتفاقات بیتفاوت بودهاند. خیلیها شاید شرایط خاصی داشتهاند یا ترجیح دادهاند در زمان مناسبتری صحبت کنند.
در همین روزها دیدیم که بسیاری از هنرمندان و ورزشکاران با صراحت در کنار مردم ایستادند. در نهایت آنچه مهم است روح جمعی جامعه است؛ اینکه اکثریت مردم و چهرهها کنار هم قرار گرفتهاند.
تجربه بازی در نقش رهبر شهید انقلاب
نام شما با نقش رهبر شهید انقلاب هم گره خورده است؛ نقشی که در «معمای شاه» و سپس در «رازهای ناتمام» ایفا کردید. این تجربه برایتان چگونه بود؟
اولین بار در سریال «معمای شاه» این نقش را بازی کردم و بعد در «رازهای ناتمام» به شکل گستردهتری تکرار شد. این نقش حساسیتهای زیادی داشت و طبیعی بود که واکنشهای مختلفی هم به دنبال داشته باشد.
باورتان نمیشود، اما بعد از بازی در این نقش حدود سه سال نتوانستم در صداوسیما کار کنم. به هر حال چنین کاراکتری حساسیتهای خاص خودش را دارد و ممکن است برخی برداشتهای متفاوت داشته باشند.
با این حال من به عنوان بازیگر معتقدم باید نقشهای چالشبرانگیز را تجربه کرد. بازی در نقش شخصیت اول کشور کار سادهای نبود، اما برای من تجربهای ارزشمند و ماندگار شد و از آن پشیمان نیستم.
تحقیق برای نزدیک شدن به یک شخصیت تاریخی
برای نزدیک شدن به این شخصیت چه تحقیقاتی انجام دادید؟
در هر دو پروژه مشاوران تاریخی و مذهبی حضور داشتند که به جزئیات این شخصیت اشراف داشتند. علاوه بر آن، کتابها و خاطرات مختلف را مطالعه کردم و برخی تصاویر و سخنرانیها را از آرشیو صداوسیما دیدم.
همچنین فردی در کنار پروژه حضور داشت که به جزئیات تاریخی مسلط بود و هرجا سوالی پیش میآمد از او کمک میگرفتیم. همه اینها کمک کرد تا تصویر دقیقتری از این شخصیت ارائه شود.
از «سلمان فارسی» تا مهران مدیری
**این روزها در چه پروژههایی حضور دارید؟
نقش من در بخش بیزانس سریال «سلمان فارسی» حدود دو سال و نیم پیش به پایان رسید. اگر اشتباه نکنم اواخر سال 1401 یا اوایل 1402 بود که کارم در آن پروژه تمام شد.
سال گذشته علاوه بر «بیگانگان»، در مینیسریال «جادوی سفید» به کارگردانی آیدا پناهنده هم بازی کردم. همچنین در سریال «حضرت اجل» به کارگردانی سعید سلطانی برای شبکه نمایش خانگی حضور دارم.
در سریال «مرد سه هزار چهره» مهران مدیری هم بازی کردهام. قرار بود این مجموعه در ایام نوروز پخش شود، اما به دلیل شرایط اخیر به تعویق افتاد و احتمالاً در تابستان روی آنتن خواهد رفت. البته هنوز حدود یک ماه از فیلمبرداری باقی مانده است.
به نظر من مهران مدیری یکی از امضاهای مهم تلویزیون است و فکر میکنم مخاطبان دوباره با این مجموعه همان فضای کمدی جذاب را تجربه خواهند کرد.
کمکاری آگاهانه برای انتخابهای بهتر
در این سالها سعی کردهام خیلی پرکار نباشم. ترجیح میدهم سالی یکی دو کار انجام بدهم اما انتخابهایم دقیقتر باشد.
خوشبختانه در این مدت با کارگردانان خوبی کار کردهام. به نظرم وقتی فیلمنامه و کارگردان خوب باشد، بازیگر هم میتواند بهترین تواناییهایش را نشان دهد.
انتهای پیام/