خبرگزاری تسنیم ـ قدرت الله غلمانی*؛ در روزهای اخیر، همزمان با فتنهای که ریشه در طراحیهای آشکار و پنهان نظام سلطه و مراکز استکباری جهانی دارد، ملت شریف ایران بار دیگر شاهد حادثهای تلخ و دردناک بود. این فتنه آمریکایی–صهیونیستی، با هدف تضعیف روحیه مردم و انتقام از پیروزیهای آنان در عرصههای مختلف، جان جمع زیادی از هممیهنان عزیز را گرفت و خانوادههای بسیاری را در غم و اندوه فرو برد. در چنین شرایطی، حفظ امنیت روانی خانوادههای جانباختگان و شهدای حوادث اخیر نه تنها یک وظیفه اجتماعی، بلکه تکلیف شرعی و انسانی است که با دستورهای الهی در قرآن کریم نیز تأکید شده است. پروردگار متعال میفرماید: «وَلَنَبْلُوَنَّكُمْ بِشَیْءٍ مِنَ الْخَوْفِ وَالْجُوعِ وَنَقْصٍ مِنَ الْأَمْوَالِ وَالْأَنفُسِ وَالثَّمَرَاتِ وَبَشِّرِ الصَّابِرِین» (بقره، 155). این آیه یادآور میشود که بلاها و آزمونها بخشی از سنت الهی در مسیر رشد انسانهاست و کسانی که با صبر و ایمان در برابر سختیها ایستادگی کنند، مشمول بشارت الهی خواهند بود.
در میان غم سنگین این خانوادهها، دشمنان داخلی و خارجی با حربههای روانی و تبلیغاتی، در تلاشاند تا احساسات داغدیدگان را به سوی اعتراض و فاصله از نظام سوق دهند. آنان با القای شبهات و تولید روایتهای جعلی، قصد دارند از اندوه و سوگ طبیعی این خانوادهها، بستری برای فتنهای تازه بسازند. در حالی که قرآن کریم هشدار میدهد:«إِنَّمَا ذَٰلِكُمُ الشَّیْطَانُ یُخَوِّفُ أَوْلِیَاءَهُ فَلَا تَخَافُوهُمْ وَخَافُونِ إِن كُنتُم مُّؤْمِنِین» (آلعمران، 175). بنابراین، لازم است با آگاهیبخشی و آرامش درونی، از ترس و نگرانی بیجا که القای شیطان و دشمنان است، رهایی یافت و ایمان را محور رفتارها قرار داد. این فشارهای روانی و تبلیغات منفی، میتواند زمینهساز بیاعتمادی، اضطراب و ناامیدی در دل خانوادههای داغدار شود. از اینرو لازم است با رویکردی فعال، آگاهانه و دلسوزانه به مقابله با این توطئه نرم پرداخته شود.
1.حضور میدانی و ارتباط انسانی با خانوادههای داغدار
نخستین گام در این مسیر، حضور میدانی و ارتباط انسانی با خانوادههای داغدار است. روحانیت آگاه، مسئولان محلی، و فعالان فرهنگی باید با این خانوادهها دیدار کنند و ضمن ابراز همدردی، حقیقت ماجرا و اهداف دشمن را توضیح دهند. رویکرد گفتوگویی و همدلانه، به مراتب اثرگذارتر از بیانهای رسمی و رسانهای خواهد بود. باید اجازه داد این خانوادهها درد و احساسات خود را بیان کنند، و سپس با منطق، معرفت و محبت، امید و آرامش را به دلهایشان بازگرداند. خدای متعال به پیامبر اکرم(ص) دستور میدهد: «فَبِمَا رَحْمَةٍ مِّنَ اللَّـهِ لِنتَ لَهُمْ وَلَوْ كُنتَ فَظًّا غَلِیظَ الْقَلْبِ لَانفَضُّوا مِنْ حَوْلِكَ» (آلعمران، 159). این آیه نشان میدهد که نرمخویی، همدلی و رفتار محبتآمیز، اساس جذب دلها و کاهش رنج روحی در جامعه است. مسئولان، روحانیون و چهرههای اجتماعی باید با دلگرمی و اخلاق اسلامی، در کنار این خانوادهها باشند و با تبیین ریشههای فتنه، امید را به دلهای آنان بازگردانند.
2.تقویت حمایتهای روانی و اجتماعی
گام دوم، تقویت حمایتهای روانی و اجتماعی است. این حمایت باید بر پایه اصل تعاون و همیاری است. قرآن میفرماید: «وَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَىٰ وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ» (مائده، 2). تشکیل گروههای مشاوره روانشناسی، راهاندازی جلسات معنوی و مشارکتی، و تسهیل ارتباط خانوادههای داغدار با یکدیگر، میتواند در کاهش احساس تنهایی و فشار روانی مؤثر باشد. نهادهایی مانند بسیج، هلال احمر و مراکز فرهنگی محلی نظیر حوزههای علمیّه، هیأت امنای مساجد، باید نقش فعالی در سازماندهی این خدمات داشته باشند. همچنین لازم است رسانهها در انتشار اخبار مربوط به جانباختگان، رویکردی محترمانه و امیدآفرین داشته باشند تا از بازتولید اندوه و نگرانی بیثمر جلوگیری شود.
3. ایجاد بصیرت و آگاهی
گام سوم، افزایش سطح آگاهی عمومی نسبت به اهداف و روشهای جنگ روانی دشمنان وایجاد بصیرت و آگاهی است. قرآن در اینباره میفرماید: «یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا إِن تَتَّقُوا اللَّـهَ یَجْعَل لَّكُمْ فُرْقَانًا» (انفال، 29). صاحبان تقوا و آگاهی، قدرت تشخیص حق از باطل را خواهند داشت و این «فرقان»، همان بصیرتی است که مانع فریب خوردن از مجریان فتنه و شایعهپراکنان میشود. برگزاری نشستهای تبیینی و آموزشهای رسانهای درباره نحوه شناسایی اخبار جعلی و مدیریت احساسات در بحران، ضروری است. آگاهیبخشی، خانوادهها را از افتادن در دام تحریکات سازمانهای معاند حفظ میکند و موجب میشود درد و اندوه آنان به انگیزهای برای وحدت و مقاومت بدل شود.
4. توجه به عدالت و انصاف در رسیدگی به امور خانوادهها
در کنار این اقدامات، توجه به عدالت و انصاف در رسیدگی به امور خانوادهها نیز اهمیت دارد. باید از سوی نهادهای مسئول، تسهیلات لازم برای حمایت مالی، درمانی و اجتماعی این خانوادهها فراهم گردد تا احساس بیپناهی و نادیدهانگاری در آنان شکل نگیرد؛ چراکه بزرگترین منبع آرامش، حس دیدهشدن و احترام است. رسیدگی عادلانه و محترمانه به امور خانوادههای داغدار، مصداق عمل به فرمان الهی است که میفرماید: «إِنَّ اللَّـهَ یَأْمُرُكُمْ أَن تُؤدُّوا الْأَمَانَاتِ إِلَىٰ أَهْلِهَا» (نساء، 58). احترام به حقوق این خانوادهها و توجه مادی و معنوی به آنان، خود باعث آرامش قلبی و بازگشت اعتماد اجتماعی خواهد بود.
5. امید و آرامش حقیقی در سایه ایمان به وعده الهی
با ایمان، آگاهی و همراهی مردمی، میتوان از این فتنه نیز همچون همهی آزمونهای گذشته با سربلندی عبور کرد و هم دلهای داغدار را تسلی داد و هم بنیانهای روحی جامعه را مستحکمتر ساخت. باید یادآور شد که امید و آرامش حقیقی در سایه ایمان به وعده الهی بر دلها مینشیند: «الَّذِینَ آمَنُوا وَتَطْمَئِنُّ قُلُوبُهُم بِذِكْرِ اللَّـهِ أَلَا بِذِكْرِ اللَّـهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلُوبُ» (رعد، 28). اگر جامعه و خانوادههای داغدار با یاد خدا و اعتماد به وعدههای او، به آرامش قلبی برسند، هیچ فتنهای قدرت شکستن وحدت و صبر آنان را نخواهد داشت.
در نهایت، جامعه باید در برابر این حوادث تلخ، چهرهای همدل، متعهد و بخشنده از خود نشان دهد. حفظ امنیت روانی خانوادههای جانباختگان نهتنها خدمت به آنان بلکه دفاع از ثبات و انسجام ملی است. دشمنان در تلاشاند تا با سوءاستفاده از درد مردم، ارادهی جمعی را تضعیف کنند؛ اما با مدیریت صحیح، همدلی واقعی و هوشیاری عمومی، این دردها میتوانند به سرمایهای معنوی برای استمرار آرامش و اقتدار نظام اسلامی بدل شوند. بنابراین، تأمین امنیت روانی خانوادههای جانباختگان حادثه اخیر، نه تنها یک اقدام انسانی و اجتماعی، بلکه تحقق دستور الهی در حفظ کرامت، همدلی و صبر در برابر آزمونهای الهی است. راهی برای تبدیل درد مشترک جامعه به ایمانی عمیقتر و پیوندی محکمتر میان مردم و نظام اسلامی.
*دکتری قرآن و علوم سیاسی
انتهای پیام/