محمود گنجیفرد، رئیس دانشگاه علوم پزشکی بیرجند در گفت و گو با خبرنگار تسنیم از بیرجند با اشاره به فرارسیدن هفته ملی مبارزه با دخانیات، اظهار کرد: نامگذاری روز جهانی مبارزه با دخانیات (31 می) و هفته ملی آن در کشور ما، فرصتی برای متمرکز کردن اقدامات بر روی راهکارهای پیشگیرانه است و امسال نیز شعار «افشاگری جذابیتهای دخانیات برای نسلی عاری از دخانیات و نیکوتین» به عنوان محور فعالیتها انتخاب شده است.
رئیس دانشگاه علوم پزشکی بیرجند با تأکید بر اینکه مبارزه با دخانیات نیازمند وفاق ملی و مشارکت دستگاههای مختلف است، تصریح کرد: موضوع سلامت فراتر از وزارت بهداشت است و تحت تأثیر عوامل اجتماعی (SDH) قرار دارد؛ همانطور که در بحث کاهش تصادفات، نهادهایی نظیر پلیسراه، راهداری و خودروسازان نقش دارند، در حوزه دخانیات نیز دستگاههایی همچون قوه قضاییه، اداره صمت، اصناف، تبلیغات اسلامی و سایر نهادهای مرتبط وظایفی دارند که در شورای پیشگیری از وقوع جرم بر اجرای دقیق آنها تأکید شده است.
80 درصد معتادان سیگار، قبل از 18 سالگی اقدام به مصرف کردهاند
وی با اشاره به آمار نگرانکننده شروع مصرف دخانیات در سنین پایین گفت: پنجره ورود به مصرف مواد دخانی، دوره نوجوانی است؛ 80 درصد افراد دارای اعتیاد به سیگار پیش از 18 سالگی این تجربه را آغاز کردهاند و متأسفانه خانواده به عنوان نخستین بستر شکلگیری رفتار، نقشی کلیدی دارد و وجود فرد سیگاری در خانواده یا مشاهده مصرف قلیان در مهمانیها، قبح این ناهنجاری را برای فرزندان میشکند و آنها را مستعد ابتلا میکند.
گنجیفرد افزود: راهکار اصلی در این بخش، ارتقای سواد سلامت و ترویج «خودمراقبتی» است؛ به طوری که آموزشها باید «محلمحور» و «خانوادهمحور» باشد تا درصد موفقیت برنامههای پیشگیرانه افزایش یابد.
رئیس دانشگاه علوم پزشکی بیرجند درباره رویکرد برخورد با عرضهکنندگان قلیان و دخانیات عنوان کرد: برخورد قهری، تنها بخشی از راهکار است و تجربه نشان داده برخوردهای فیزیکی صرف، گاهی منجر به «زیرزمینی شدن» عرضه دخانیات میشود که نهتنها نظارت را غیرممکن میسازد، بلکه آسیبهای اجتماعی و رفتاری پنهان بیشتری را به دنبال دارد.
وی ادامه داد: راهکار مؤثر، «کاهش دسترسی» است؛ به این معنا که فروشگاهها نباید بدون مجوز دخانیات بفروشند، پاکتهای سیگار نباید در معرض دید باشد و فروش نخی سیگار باید کاملاً متوقف شود و همچنین رعایت فاصله قانونی مراکز عرضه دخانیات از اماکن آموزشی و مدارس ضروری است و دستگاههای متولی باید در این زمینه نظارت دقیقی داشته باشند.
نقش تعیینکننده دخانیات در مرگومیرهای غیرواگیر
گنجیفرد با اشاره به اینکه 80 درصد مرگومیرها در کشور ناشی از بیماریهای غیرواگیر است، خاطرنشان کرد: بیماریهای قلبی-عروقی، سرطانها، بیماریهای ریوی و دیابت در صدر فهرست عوامل مرگومیر هستند و مصرف دخانیات در تمامی این موارد به عنوان یک عامل خطر جدی نقش دارد و از هر 10 نفر مبتلا به سرطان، 9 نفر سابقه مصرف سیگار دارند که این آمار، گویای عمق فاجعه است.
وی در پایان خواستار تولید محتوای تخصصی و فرهنگسازی مستمر در رسانه ملی شد و افزود: دستگاههای اجرایی باید با حمایت از تولیدات رسانهای فاخر و آموزشی، سهم خود را در آگاهسازی عمومی ایفا کنند تا با شکلگیری یک اجماع نظری در جامعه، زمینه حذف دخانیات از سبد رفتاری نسل جوان فراهم شود.
انتهای پیام/256