به گزارش خبرگزاری تسنیم از شاهرود،عصر یازدهم محرم، شاهرود بار دیگر لباس سوگ بر تن کرد؛ شهری که از ساعتها پیش از آغاز مراسم، کوچهها و خیابانهای منتهی به تکیه زنجیری و مسجد پای نخل، میزبان خیل عظیم عزادارانی بود که از پیر و جوان، زن و مرد، کودک و نوجوان، خود را برای حضور در یکی از ماندگارترین آیینهای عاشورایی ایران آماده کرده بودند. صدای طبل، سنج و نوحه، با عطر اسپند و گلاب درهم آمیخته بود و هر رهگذری را به میعادگاه عاشقان حسین(ع) فرا میخواند.
نخلگردانی شاهرود، آیینی با قدمتی نزدیک به 170 سال است که هر سال عصر یازدهم محرم برگزار میشود و به عنوان یکی از شاخصترین سنتهای مذهبی استان سمنان شناخته میشود. این آیین نماد تشییع پیکر مطهر حضرت اباعبدالله الحسین(ع) و یاران باوفایش پس از واقعه عاشوراست و طی سالهای گذشته به یکی از مهمترین جلوههای میراث معنوی این دیار تبدیل شده است.
از نخستین ساعات عصر، دستههای عزاداری از محلههای مختلف شاهرود یکی پس از دیگری وارد مسیر مراسم شدند. پرچمهای سیاه، علمهای برافراشته، نوحههای سنتی و سینهزنیهای هماهنگ، جلوهای کمنظیر از وحدت و همدلی مردم را به نمایش گذاشته بود.
در میان جمعیت، حضور خانوادهها چشمگیر بود. مادرانی که کودکان خردسال خود را در آغوش گرفته بودند، نوجوانانی که با شور و اشتیاق در کنار هیئتها حرکت میکردند، سالمندانی که با عصا اما استوار خود را به مراسم رسانده بودند و جوانانی که بار اصلی حمل نخل را بر دوش داشتند، تصویری ماندگار از پیوند نسلها با فرهنگ عاشورا را رقم زدند.
خانههای مشرف به مسیر نخلگردانی نیز حال و هوایی دیگر داشت. بسیاری از مردم از پشتبامها و پنجرهها نظارهگر مراسم بودند و با پاشیدن گلاب و دود کردن اسپند، به استقبال نخل میرفتند.
نخل سیاهپوش که با پارچههای مشکی، سبز، آیینهها و شالهای نذری آذین شده بود، در مرکز توجه عزاداران قرار داشت. پیش از آغاز حرکت، بسیاری از مردم با اشک و زمزمه دعا، دست بر چوبهای نخل میکشیدند و آن را تبرکی برای زندگی خود میدانستند.
لحظه بلند شدن نخل، اوج احساسات مراسم بود. دهها نفر با فریادهای «یا حسین» و «یا ابوالفضل» زیر تیرهای نخل قرار گرفتند و با هماهنگی کامل، این سازه عظیم را بر دوش کشیدند. جمعیت نیز همصدا با آنان نوحه میخواند و اشک میریخت.
حرکت آرام نخل در میان دریای عزاداران، صحنهای بود که هر بینندهای را به یاد کاروان غریب کربلا میانداخت؛ گویی تاریخ بار دیگر در کوچههای شاهرود روایت میشد.
در طول مسیرکه از چهارراه مدرسه قلعه تا پارک شهدای محراب امتداد،داشت، موکبهای مردمی با توزیع آب، شربت، چای و نذری از عزاداران پذیرایی میکردند. خدمت بیمنت، لبخند خادمان و دعای خیر مردم، جلوهای دیگر از فرهنگ همدلی حسینی بود.
نیروهای انتظامی، امدادی، شهرداری و خادمان هیئتها نیز با برنامهریزی مناسب، نظم مراسم را حفظ کردند تا این اجتماع بزرگ در فضایی آرام و منظم برگزار شود.
هیئتهای مذهبی پس از رسیدن به محل اصلی اجتماع، با اجرای نوحههای سنتی شاهرود، سینهزنی و ذکر مصیبت، فضای مراسم را سرشار از اندوه و معنویت کردند؛ نوحههایی که سالهاست نسل به نسل منتقل شده و بخشی از هویت فرهنگی این شهر محسوب میشود.
حاج علی رضایی، یکی از پیرغلامان حسینی که بیش از پنج دهه در این مراسم حضور داشته است، به خبرنگار ما گفت: نخلگردانی برای مردم شاهرود فقط یک رسم نیست؛ عهدی است که هر سال با امام حسین(ع) تازه میکنیم. تا جان در بدن داشته باشم، این مسیر را ترک نمیکنم.
زهرا محمدی، بانوی جوانی که همراه فرزندانش در مراسم شرکت کرده بود، گفت: دوست دارم فرزندانم از همین کودکی با فرهنگ عاشورا بزرگ شوند. این اجتماع درس ایثار، محبت و همدلی است.
محمدحسین کریمی، دانشجوی 22 ساله و یکی از حملکنندگان نخل نیز اظهار کرد: حمل نخل افتخاری است که نصیب هر کسی نمیشود. وقتی زیر نخل قرار میگیریم، احساس میکنیم سهم کوچکی در زنده نگه داشتن یاد شهدای کربلا داریم.
حضور گسترده نوجوانان در کنار پیشکسوتان نشان میداد که این آیین کهن همچنان از نسلی به نسل دیگر منتقل شده و توانسته جایگاه خود را در میان جوانان حفظ کند.
نخلگردانی شاهرود علاوه بر جنبه مذهبی، جلوهای از هویت تاریخی و فرهنگی این شهر نیز به شمار میرود؛ آیینی که سالهاست نام شاهرود را در کنار مهمترین مراسمهای عاشورایی کشور مطرح کرده و هر سال هزاران نفر را برای تماشای آن راهی این شهر میکند.
خورشید آرامآرام به افق نزدیک میشد، اما شور عزاداری همچنان ادامه داشت. صدای نوحه در فضای شهر طنینانداز بود و اشکهای عزاداران، روایتگر اندوهی بود که قرنها از واقعه کربلا میگذرد اما هنوز تازه و زنده است.
آیین نخلگردانی یازدهم محرم در شاهرود بار دیگر نشان داد که فرهنگ عاشورا تنها در صفحات تاریخ باقی نمانده، بلکه در رفتار، باور و سبک زندگی مردم این دیار جاری است؛ فرهنگی که هر سال با حضور پرشور مردم، جان تازهای میگیرد.
مراسم امسال نیز با شکوهی کمنظیر، جلوهای از ایمان، وحدت و ارادت مردم شاهرود به حضرت سیدالشهدا(ع) بود؛ اجتماعی که در آن عشق به اهلبیت(ع)، مرز میان نسلها را از میان برداشت و بار دیگر ثابت کرد که پرچم عاشورا همچنان بر فراز دلهای این مردم برافراشته است
گزارش از علیرضا رحیمیان .
انتهای پیام/363/