به گزارش خبرگزاری تسنیم از همدان، توسعه صنعتی، تنها به ساخت کارخانه و نصب ماشینآلات محدود نمیشود، پشت هر واحد تولیدی که چراغ آن روشن میشود، مجموعهای از زیرساختها، برنامهریزیها و تصمیمهای اقتصادی قرار دارد که اگر هر کدام از حلقههای این زنجیره با مشکل مواجه شود، مسیر تولید نیز با مانع روبهرو خواهد شد.
شهرکهای صنعتی در سالهای گذشته به یکی از مهمترین بسترهای استقرار صنایع، جذب سرمایهگذاری و ایجاد اشتغال تبدیل شدهاند اما نقش این شهرکها دیگر تنها واگذاری زمین و ایجاد چند خیابان صنعتی نیست. امروز سرمایهگذار پیش از هر چیز به دنبال محیطی امن، دارای زیرساختهای پایدار، دسترسی مناسب به انرژی، خدمات فنی و امکان توسعه فعالیت خود است.
استان همدان با برخورداری از ظرفیتهای متنوع در حوزه صنایع غذایی، کشاورزی، معدنی، سفال، صنایع تبدیلی و تولیدی، ظرفیت قابل توجهی برای توسعه صنعتی دارد؛ ظرفیتی که تحقق آن نیازمند فراهم بودن زیرساختهای لازم در شهرکها و نواحی صنعتی است.
در این میان، موضوعاتی مانند تأمین زمین برای توسعه شهرکها، رفع موانع واحدهای تولیدی، تأمین برق پایدار، تکمیل پروژههای عمرانی، حمایت از خوشههای صنعتی و ایجاد شرایط مناسب برای سرمایهگذاران، از جمله مسائلی است که مستقیماً بر آینده صنعت استان اثر میگذارد.شرکت شهرکهای صنعتی استان همدان در سالهای اخیر برنامههایی را برای توسعه زیرساختها، پایش مستمر پروژهها، پیگیری مسائل واحدهای تولیدی و تقویت ارتباط با صنعتگران دنبال کرده است.
از پیگیری مشکلات واحدهای مستقر در شهرکهای صنعتی تا مذاکرات برای تأمین برق پایدار، توسعه اراضی صنعتی و حمایت از خوشههای صنعتی مانند سفال لالجین، مجموعه اقداماتی است که با هدف تقویت فضای کسبوکار صنعتی در استان دنبال میشود. برای بررسی جزئیات این اقدامات، چالشهای پیشروی صنعت استان و برنامههای آینده، با مصطفی حقیقی، مدیرعامل شرکت شهرکهای صنعتی استان همدان گفتوگو کردیم که در ادامه می خوانید:

شهرک صنعتی اکوسیستم تولید است
تسنیم: اگر بخواهیم وضعیت فعلی شهرکها و نواحی صنعتی استان همدان را ارزیابی کنیم، مهمترین اولویت شرکت شهرکهای صنعتی چیست؟
حقیقی:مهمترین نگاه ما این است که شهرک صنعتی را صرفاً مجموعهای از زمینهای واگذار شده به واحدهای تولیدی نبینیم. شهرک صنعتی باید یک اکوسیستم کامل برای فعالیت اقتصادی باشد یعنی سرمایهگذار وقتی وارد یک شهرک میشود، باید علاوه بر زمین، از زیرساختهای مناسب مانند راه دسترسی، شبکه برق، آب، گاز، خدمات فنی، امکانات پشتیبان و شرایط مناسب برای توسعه برخوردار باشد.
امروز رقابت استانها برای جذب سرمایهگذاری تنها بر اساس مشوقهای مالی نیست؛ زیرساخت مناسب یکی از مهمترین عوامل تصمیمگیری سرمایهگذاران است به همین دلیل، توسعه شهرکها و نواحی صنعتی استان همدان با رویکرد ایجاد ظرفیت جدید، تکمیل زیرساختهای موجود و رفع موانع فعالیت واحدهای مستقر دنبال میشود.
ما معتقدیم حمایت از تولید تنها به زمان آغاز فعالیت یک واحد محدود نمیشود بلکه باید در تمام مراحل، از استقرار اولیه تا توسعه، افزایش ظرفیت و رفع مشکلات احتمالی، در کنار صنعتگر باشیم.

حل مشکلات تولیدکنندگان از پشت میز تا کف کارخانه
تسنیم: یکی از مطالبات اصلی صنعتگرا ، رسیدگی سریعتر به مشکلات واحدهای تولیدی است. شرکت شهرکهای صنعتی چه برنامهای برای این موضوع دارد؟
حقیقی: ارتباط مستقیم با تولیدکنندگان یکی از مهمترین سیاستهای ماست. بسیاری از مشکلات واحدهای صنعتی زمانی بهتر شناخته میشود که مدیران از نزدیک در جریان فعالیت کارخانهها قرار بگیرند در همین راستا، بازدیدهای میدانی از واحدهای تولیدی و برگزاری نشستهای مستقیم با صنعتگران در دستور کار قرار دارد.
گاهی یک مشکل کوچک اداری، خدماتی یا زیرساختی میتواند روند فعالیت یک واحد را مختل کند. وظیفه ما این است که این مسائل را شناسایی کرده و در چارچوب اختیارات شرکت، برای رفع آنها اقدام کنیم در یکی از موارد اخیر نیز با پیگیریهای انجام شده، مشکل یکی از واحدهای تولیدی مستقر در شهرک صنعتی استان برطرف شد این موضوع نشان میدهد بسیاری از موانع موجود، با پیگیری مستمر، هماهنگی دستگاهها و گفتوگوی مستقیم با تولیدکنندگان قابل حل است بنابراین هدف ما این است که صنعتگر احساس نکند پس از استقرار در شهرک صنعتی تنها مانده است.
توسعه شهرکها بدون زمین جدید امکانپذیر نیست
تسنیم: یکی از موضوعات مهم برای توسعه صنعتی، تأمین زمین است. روند توسعه اراضی شهرکها در استان چگونه دنبال میشود؟
حقیقی: تأمین زمین یکی از الزامات اصلی توسعه صنعتی است. زمانی که سرمایهگذار برای ایجاد یک واحد تولیدی مراجعه میکند، باید ظرفیت لازم برای پاسخگویی به این تقاضا وجود داشته باشد اگرچه ایجاد زیرساختهای جدید اهمیت زیادی دارد، اما بدون تأمین زمین کافی، امکان توسعه شهرکها و جذب سرمایهگذاران جدید محدود خواهد شد.
به همین دلیل، فرآیند تملک اراضی مورد نیاز برای طرحهای توسعهای شهرکها و نواحی صنعتی استان به صورت مستمر پیگیری میشود، این موضوع نیازمند هماهنگی میان دستگاههای مختلف است و تلاش میکنیم با تسریع فرآیندها، ظرفیتهای جدیدی برای استقرار واحدهای صنعتی ایجاد کنیم چرا که توسعه اراضی صنعتی فقط افزایش تعداد واحدها نیست و به معنای ایجاد فرصتهای جدید برای سرمایهگذاری، اشتغال و رشد اقتصادی استان است.

سرعت ایجاد شهرکهای جدید با نیاز سرمایهگذاران هماهنگ است؟
تسنیم: برخی فعالان اقتصادی معتقدند فرآیند تأمین زمین و آمادهسازی زیرساختها گاهی با سرعت تقاضای سرمایهگذاران هماهنگ نیست و این موضوع ممکن است باعث از دست رفتن فرصتهای سرمایهگذاری شود. این نقد را چگونه ارزیابی میکنید؟
حقیقی: این موضوع یکی از دغدغههای مهم حوزه صنعت و سرمایهگذاری است و ما نیز ضرورت سرعتبخشی به فرآیند تأمین زمین و آمادهسازی زیرساختها را بهطور کامل درک میکنیم. بدون تردید، هرچه فاصله میان اعلام آمادگی سرمایهگذار تا فراهم شدن بسترهای لازم برای آغاز فعالیت تولیدی کاهش یابد، زمینه جذب سرمایههای جدید و توسعه اقتصادی نیز بیشتر فراهم خواهد شد.
توسعه شهرکهای صنعتی یک فرآیند چندمرحلهای و تخصصی است که تنها به واگذاری زمین محدود نمیشود، بلکه شامل تأمین اراضی مناسب، انجام مطالعات فنی و زیستمحیطی، آمادهسازی زیرساختها، اجرای شبکههای آب، برق، گاز، راه دسترسی و همچنین هماهنگی میان دستگاههای مختلف اجرایی است. طبیعی است که طی شدن این مراحل نیازمند برنامهریزی دقیق و رعایت الزامات قانونی است.
با این حال، رویکرد ما این است که این فرآیندها با کمترین زمان ممکن انجام شود و از تمامی ظرفیتهای قانونی، مدیریتی و هماهنگیهای بیندستگاهی برای تسریع در امور استفاده کنیم تا سرمایهگذاران در مسیر آغاز فعالیت خود با موانع غیرضروری مواجه نشوند از سوی دیگر باید توجه داشت که توسعه شهرکهای صنعتی نمیتواند صرفاً بر مبنای افزایش تعداد یا مساحت انجام شود. ایجاد یک شهرک صنعتی بدون پیشبینی زیرساختهای مورد نیاز، تأمین پایدار انرژی و خدمات پشتیبان، در آینده میتواند مشکلاتی را برای واحدهای تولیدی مستقر در آن ایجاد کند.
هدف ما توسعه کمی صرف نیست و به دنبال ایجاد شهرکهایی هستیم که از ظرفیت واقعی برای استقرار واحدهای تولیدی برخوردار باشند و بتوانند زمینه شکلگیری تولید پایدار، اشتغال ماندگار و جذب سرمایهگذاری بلندمدت را فراهم کنند. معتقدیم سرعت در کنار کیفیت، برنامهریزی و آیندهنگری میتواند مسیر توسعه صنعتی را هموارتر کند

برق پایدار شرط نخست فعالیت صنعتی
تسنیم: امروز تأمین انرژی به یکی از دغدغههای اصلی صنایع تبدیل شده است. شرکت شهرکهای صنعتی استان برای تأمین برق پایدار چه اقداماتی انجام داده است؟
حقیقی: برق پایدار یکی از مهمترین نیازهای واحدهای تولیدی است و بدون آن، توسعه صنعتی با مشکل مواجه خواهد شد در همین راستا، جلساتی با شرکت برق منطقهای باختر برگزار شده و موضوعات مرتبط با وضعیت شبکه برق شهرکها، توسعه زیرساختهای انرژی و راهکارهای افزایش پایداری برق صنایع مورد بررسی قرار گرفته است.
ما معتقدیم توسعه صنعتی بدون زیرساخت انرژی مطمئن امکانپذیر نیست بنابراین تعامل میان شرکت شهرکهای صنعتی و مجموعههای متولی انرژی باید مستمر باشد تا بتوانیم متناسب با نیازهای آینده شهرکها برنامهریزی کنیم برهمین اساس هدف این است که سرمایهگذار زمانی که وارد شهرک صنعتی میشود، دغدغهای بابت زیرساختهای اولیه نداشته باشد و بتواند تمرکز خود را بر تولید و توسعه بازار قرار دهد.
شهرکهای صنعتی شهرستانها موتورهای جدید رشد اقتصادی
تسنیم: توسعه صنعتی استان تنها به مرکز استان محدود نیست. وضعیت شهرکهای صنعتی شهرستانها بهویژه نهاوند را چگونه ارزیابی میکنید؟
حقیقی: یکی از رویکردهای مهم شرکت شهرکهای صنعتی استان همدان، توجه به توسعه متوازن صنعتی در همه شهرستانهاست. ظرفیتهای صنعتی استان تنها در مرکز استان متمرکز نیست و هر شهرستان با توجه به مزیتهای اقتصادی، منابع، نیروی انسانی و ظرفیتهای بومی خود میتواند نقش مهمی در توسعه تولید ایفا کند.
شهرک صنعتی نهاوند یکی از مجموعههایی است که ظرفیت مناسبی برای توسعه فعالیتهای صنعتی دارد. در بازدیدی که از این شهرک انجام شد، ضمن بررسی وضعیت واحدهای فعال، با صنعتگران و سرمایهگذاران گفتوگو کردیم تا مسائل و نیازهای آنها از نزدیک بررسی شود.
موضوعاتی مانند توسعه زیرساختها، روند واگذاری اراضی، تسهیل فرآیند استقرار واحدهای جدید و رفع موانع موجود، از جمله مواردی بود که در این بازدید و نشست با فعالان اقتصادی مورد بررسی قرار گرفت.
اعتقاد ما این است که ارتباط مستقیم با صنعتگران، باعث تصمیمگیری دقیقتر میشود. مدیران زمانی میتوانند برای حل مشکلات برنامهریزی کنند که مسائل را نه فقط در گزارشهای اداری، بلکه در فضای واقعی تولید مشاهده کنند.
شهرستانهای استان ظرفیتهای ارزشمندی دارند و توسعه شهرکهای صنعتی در این مناطق میتواند به توزیع بهتر اشتغال، جلوگیری از تمرکز فعالیتهای اقتصادی و استفاده بیشتر از ظرفیتهای محلی کمک کند.

خوشههای صنعتی، تبدیل ظرفیتهای بومی به برند اقتصادی
تسنیم: یکی از اقدامات انجامشده، تشکیل کمیته راهبری خوشه سفال لالجین است. اهمیت این موضوع برای اقتصاد استان چیست؟
حقیقی: سفال لالجین تنها یک محصول نیست؛ یک هویت اقتصادی، فرهنگی و تاریخی برای استان همدان محسوب میشود.خوشههای صنعتی با هدف ایجاد ارتباط میان تولیدکنندگان، تأمینکنندگان، فعالان بازار، تشکلها و سایر ذینفعان شکل میگیرند تا یک زنجیره اقتصادی منسجم ایجاد شود.
در سالهای گذشته پروژه توسعه خوشه سفال لالجین اجرا شد و دستاوردهای ارزشمندی در زمینه شبکهسازی، ارتقای ارتباط میان فعالان این حوزه، توجه به کیفیت، توسعه بازار و برندسازی به دست آمد.
پس از پایان اجرای پروژه توسعه خوشه، موضوع مهم این بود که این انسجام ایجادشده حفظ شود و فعالیتها استمرار داشته باشد. به همین دلیل کمیته راهبری خوشه سفال لالجین تشکیل شد تا مسیر توسعه این صنعت ادامه پیدا کند.
در این کمیته، فعالان بخش خصوصی، تولیدکنندگان، هنرمندان، تشکلها و سایر مجموعههای مرتبط حضور دارند تا مسائل این حوزه را بررسی و برای توسعه آن برنامهریزی کنند بنابراین هدف ما این است که سفال لالجین از یک ظرفیت سنتی، بیش از گذشته به یک برند اقتصادی قدرتمند در بازارهای داخلی و خارجی تبدیل شود.
سهم صادرات سفال لالجین کمتر از ظرفیت واقعی است!
تسنیم: سفال لالجین شهرت جهانی دارد، اما برخی معتقدند این ظرفیت هنوز به جایگاه واقعی خود در بازارهای صادراتی نرسیده است، مهمترین مانع چیست؟
حقیقی:این موضوع نیازمند نگاه چندبعدی است. داشتن یک محصول با سابقه تاریخی و کیفیت مناسب، به تنهایی برای موفقیت در بازارهای جهانی کافی نیست.امروز رقابت در بازارهای بینالمللی نیازمند توجه به موضوعاتی مانند طراحی محصول، بستهبندی، بازاریابی، شناخت بازار هدف، حضور حرفهای در نمایشگاهها و ایجاد برند است.
یکی از اهداف اصلی خوشه صنعتی نیز همین است که نگاه سنتی به تولید را به سمت یک فعالیت اقتصادی رقابتی هدایت کند.در حوزه سفال، ظرفیتهای بسیار خوبی وجود دارد؛ اما باید زنجیره کامل ارزش از تولید تا عرضه و صادرات تقویت شود.
اگر بتوانیم میان تولیدکننده، طراح، صادرکننده و مجموعههای پشتیبان ارتباط مؤثرتری ایجاد کنیم، بدون تردید ظرفیت حضور این محصول در بازارهای جهانی افزایش خواهد یافت.
رصد پروژههای زیرساختی از روی کاغذ تا میدان اجرا
تسنیم: یکی از برنامههای شرکت شهرکهای صنعتی، تشکیل کمیته فنی رصد و پایش پروژههای زیرساختی است. هدف از این اقدام چیست؟
حقیقی: پروژههای زیرساختی، زیربنای اصلی توسعه صنعتی هستند و اجرای دقیق، بهموقع و باکیفیت آنها نقش مستقیمی در موفقیت برنامههای توسعه شهرکها و نواحی صنعتی دارد. به همین دلیل، رصد مستمر روند اجرای این پروژهها و شناسایی بهموقع موانع، از اولویتهای مهم شرکت شهرکهای صنعتی است.
در کمیته فنی رصد و پایش پروژههای زیرساختی، آخرین وضعیت طرحهای عمرانی در شهرکها و نواحی صنعتی بهصورت مستمر بررسی میشود. در این جلسات، میزان پیشرفت فیزیکی پروژهها، مشکلات اجرایی، چالشهای موجود در مسیر اجرا، تأخیرهای احتمالی و راهکارهای تسریع در روند تکمیل طرحها مورد ارزیابی کارشناسی قرار میگیرد.
اهمیت این موضوع از آن جهت است که گاهی یک پروژه زیرساختی مانند توسعه شبکه تأمین آب، برق، گاز، راه دسترسی یا سایر خدمات عمومی، تنها یک طرح عمرانی محسوب نمیشود، بلکه میتواند بهصورت مستقیم بر فعالیت دهها واحد تولیدی، روند بهرهبرداری از طرحهای صنعتی و حتی تصمیم سرمایهگذاران برای حضور در یک منطقه تأثیرگذار باشد.
بر همین اساس، تلاش میکنیم با تقویت هماهنگی میان بخشهای فنی، اجرایی و دستگاههای مرتبط، موانع موجود را سریعتر شناسایی و برای رفع آنها اقدام کنیم. هدف این است که پروژههای زیرساختی با رعایت استانداردهای لازم، کیفیت مناسب و در زمانبندی پیشبینیشده به بهرهبرداری برسند تا بستر لازم برای فعالیت پایدار واحدهای تولیدی و جذب سرمایهگذاری جدید فراهم شود.

صنایع کوچک ستون اشتغال اما آسیبپذیر در برابر مشکلات
تسنیم: بخش قابل توجهی از واحدهای مستقر در شهرکهای صنعتی را صنایع کوچک و متوسط تشکیل میدهند. مهمترین دغدغه این واحدها چیست؟
حقیقی: صنایع کوچک و متوسط نقش بسیار مهمی در اشتغال و اقتصاد استان دارند. بسیاری از این واحدها با سرمایهگذاری محدودتر، اما با اتکا به نیروی انسانی و ظرفیتهای محلی فعالیت میکنند.
طبیعی است که این واحدها نسبت به مشکلات زیرساختی، نوسانات اقتصادی و محدودیتهای تولید حساستر هستند بنابراین وظیفه ما این است که شرایط فعالیت آنها را تسهیل کنیم چه در زمینه خدمات زیرساختی، چه پیگیری مسائل اداری و چه ایجاد ارتباط میان آنها و دستگاههای مسئول.
حمایت از تولید فقط حمایت از کارخانههای بزرگ نیست. اگر قرار است اقتصاد استان رشد کند، باید برای واحدهای کوچک و متوسط نیز برنامه داشته باشیم.
بروکراسی اداری هنوز مانع جدی سرمایهگذاری صنعتی است؟
تسنیم: برخی سرمایهگذاران معتقدند طولانی بودن فرآیندهای اداری، گاهی انگیزه سرمایهگذاری را کاهش میدهد. آیا این نقد را قبول دارید؟
حقیقی:کاهش بروکراسی و تسهیل فرآیند سرمایهگذاری، یکی از ضرورتهای توسعه اقتصادی است.سرمایهگذار زمانی که تصمیم به ایجاد یک واحد تولیدی میگیرد، انتظار دارد مسیر دریافت خدمات، واگذاری زمین و آغاز فعالیت، شفاف و قابل پیشبینی باشد.
البته بسیاری از فرآیندها به دلیل ضرورتهای قانونی و هماهنگی میان دستگاههای مختلف انجام میشود، اما تلاش ما این است که در حوزه وظایف شرکت شهرکهای صنعتی، این مسیر تا حد امکان کوتاهتر و روانتر شود. ارتباط نزدیک با متقاضیان سرمایهگذاری و پاسخگویی سریعتر به درخواستها، بخشی از همین رویکرد است.
تسنیم: چشمانداز شما برای توسعه شهرکهای صنعتی استان در سالهای آینده چیست؟
حقیقی: هدف اصلی ما این است که شهرکها و نواحی صنعتی استان بتوانند پاسخگوی نیاز سرمایهگذاران و تولیدکنندگان باشند.این موضوع نیازمند توسعه اراضی، تکمیل زیرساختها، تأمین انرژی پایدار، حمایت از واحدهای موجود و ایجاد شرایط مناسب برای ورود سرمایهگذاران جدید است.
توسعه صنعتی یک فرآیند مستمر است و با یک اقدام کوتاهمدت محقق نمیشود و ما تلاش میکنیم با برنامهریزی دقیق، تعامل با دستگاههای اجرایی و استفاده از ظرفیت بخش خصوصی، زمینه رشد تولید و اشتغال در استان را فراهم کنیم.
توسعه صنعتی همدان در گرو مجموعهای از عوامل بههمپیوسته است از تأمین زمین و زیرساخت گرفته تا برق پایدار، حمایت از صنایع کوچک، تقویت خوشههای صنعتی و کاهش موانع سرمایهگذاری.
شهرکهای صنعتی اگرچه محل استقرار کارخانهها هستند، اما در واقع بستر شکلگیری یک زنجیره اقتصادی گسترده محسوب میشوند، زنجیرهای که میتواند اشتغال ایجاد کند، تولید را افزایش دهد و ظرفیتهای بومی استان را به بازارهای بزرگتر متصل کند.
آنچه امروز اهمیت دارد، عبور از نگاه صرفاً کالبدی به شهرکها و حرکت به سمت ایجاد محیطی پویا برای تولید است؛ محیطی که در آن سرمایهگذار بتواند با اطمینان برنامهریزی کند و تولیدکننده بتواند با تمرکز بیشتر، مسیر رشد خود را ادامه دهد.
انتهای پیام/