به گزارش خبرگزاری تسنیم از همدان، استان همدان با برخورداری از ظرفیتهای متنوع کشاورزی، در سالهای اخیر بیش از گذشته به دنبال محصولاتی است که علاوه بر تأمین نیاز بازار داخلی، قابلیت ایجاد ارزش افزوده و حضور در بازارهای صادراتی را داشته باشند.
در این میان، سیر و موسیر به دلیل ارزش اقتصادی، ظرفیت فرآوری و امکان توسعه بازار، از جمله محصولاتی هستند که میتوانند جایگاه ویژهای در اقتصاد کشاورزی استان پیدا کنند، توسعه این محصولات اما تنها با افزایش سطح زیرکشت امکانپذیر نیست و نیازمند تغییر رویکرد در تولید، آموزش و بازاررسانی است.
همایش توسعه کشت گیاهان دارویی با محوریت سیر و موسیر در شهرستان همدان، با همین نگاه برگزار شد، این نشست فرصتی بود تا مدیران، کارشناسان، محققان و کشاورزان درباره آینده این محصولات و راههای افزایش بهرهوری آنها گفتوگو کنند.
در فضای جلسه، استفاده از دانش روز و تجربه کشاورزان در کنار یکدیگر بهعنوان یکی از پایههای توسعه کشاورزی مورد تأکید قرار گرفت.از سوی دیگر، موضوع اصلاح الگوی کشت و استفاده بهینه از منابع آب و خاک، اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
فعالان حوزه موسیر نیز بر این باورند که برای افزایش درآمد کشاورزان، باید زنجیره تولید، فرآوری، بستهبندی و صادرات همزمان توسعه پیدا کند بنابراین توسعه صنایع تبدیلی و ایجاد بازارهای پایدار میتواند سهم بیشتری از ارزش افزوده این محصول را نصیب تولیدکننده و اقتصاد استان کند.
موسیر،محصولی که باید از مزرعه عبور کند و به زنجیره ارزش برسد
حمزه خانجانیافشار، رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان همدان، در این همایش بر ضرورت حرکت کشاورزی استان به سمت توسعه پایدار و افزایش بهرهوری منابع تأکید کرد و گفت : موسیر،محصولی که باید از مزرعه عبور کند و به زنجیره ارزش برسد.
وی افزود: استمرار آموزش، استفاده از دانش روز و پیوند میان تجربه کشاورزان و ظرفیتهای علمی، از مهمترین الزامات ارتقای بهرهوری و ثبات اقتصادی بخش کشاورزی است.
وی با اشاره به حضور استادان و متخصصان حوزه گیاهان دارویی در استان، این حضور را فرصتی ارزشمند برای انتقال دانش و تجربه به کشاورزان دانست و اظهار کرد: دسترسی مستقیم بهرهبرداران به متخصصان میتواند زمینهساز تغییر در نگرش و روشهای تولید باشد.
خانجانیافشار با اشاره به وسعت حدود یک میلیون و 145 هزار هکتاری عرصههای کشاورزی استان، مدیریت این پهنه را نیازمند استفاده حداکثری از ظرفیتهای علمی، تخصصی و مشارکت خود بهرهبرداران عنوان کرد.
وی همچنین بر ضرورت حفظ منابع آب و خاک تأکید کرد و گفت: آینده کشاورزی استان در گرو افزایش بهرهوری و استفاده صحیح از منابع است؛ موضوعی که اصلاح الگوی کشت و حرکت به سمت محصولات اقتصادی و سازگار با شرایط اقلیمی را به ضرورتی جدی تبدیل میکند.
آموزش، حلقهای که نباید از زنجیره تولید حذف شود
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان همدان، آموزش و ترویج مستمر را یکی از ارکان اصلی افزایش بهرهوری دانست و تأکید کرد: آموزش نباید به برنامهای مقطعی محدود شود چرا که استمرار انتقال دانش میتواند به بهبود روشهای تولید، افزایش بهرهوری و در نهایت رشد و ثبات اقتصادی کشاورزان منجر شود.
وی همچنین ترکیب دانش علمی محققان با دانش بومی و تجربه کشاورزان را زمینهساز شکلگیری روشهای جدید و مؤثر در تولید دانست و گفت: در کشت محصولاتی مانند موسیر این مهم میتواند نقش مهمی در افزایش کیفیت و کاهش هزینههای تولید داشته باشد.
سرمایهگذاری بخش خصوصی، شرط تکمیل زنجیره
خانجانیافشار در ادامه سخنان خود بر اهمیت ورود بخش خصوصی به حمایت از تولیدکنندگان تأکید کرد و گفت ظرفیتهای دولتی به تنهایی پاسخگوی همه نیازهای گسترده بخش کشاورزی نیست و باید از توان سرمایهگذاران و فعالان اقتصادی برای تأمین منابع مالی و حمایت از تولید استفاده شود.
وی تاکید کرد: اگر سرمایهگذاری بخش خصوصی در کنار ظرفیت تولید کشاورزان قرار گیرد، میتوان انتظار داشت که موسیر از یک محصول خام با ارزش محدود، به محصولی با ارزش افزوده بالاتر تبدیل شود.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان همدان در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به نقش کشاورزان در تأمین امنیت غذایی کشور، از خرید بیش از 400 هزار تن گندم مازاد بر نیاز از کشاورزان استان بهعنوان نمونهای از نقشآفرینی تولیدکنندگان یاد کرد.
وی تأکید کرد: کشاورزان در شرایط دشوار نیز در میدان تولید حضور داشتهاند و همراهی آنها با برنامههای بخش کشاورزی، یکی از پایههای اصلی امنیت غذایی کشور است.
ارزش واقعی محصول بعد از برداشت شکل میگیرد
یکی از فعالان حوزه موسیر حاضر در این همایش، با تأکید بر ظرفیت اقتصادی این محصول اظهار کرد: موسیر همدان تنها زمانی میتواند به یک محصول اقتصادی قدرتمند تبدیل شود که نگاه ما از «تولید محصول» به «تکمیل زنجیره ارزش» تغییر کند.
رضا احمدی افزود: کشاورز نباید تنها تولیدکننده ماده خام باشد. اگر فرآوری، خشککردن، بستهبندی، درجهبندی و برندینگ در کنار تولید توسعه پیدا کند، ارزش افزوده بیشتری ایجاد میشود و سهم کشاورز از اقتصاد محصول نیز افزایش خواهد یافت.
این فعال اقتصادی ادامه داد: بسیاری از محصولات کشاورزی در مرحله تولید متوقف میشوند، در حالی که بخش مهمی از سود آنها در مراحل پس از برداشت ایجاد میشود. موسیر نیز از این قاعده مستثنی نیست و برای رقابت در بازارهای داخلی و خارجی باید با استاندارد مشخص و بستهبندی حرفهای عرضه شود.
صادرات موسیر نیازمند بازار پایدار است
یکی دیگر از فعالان حوزه موسیر نیز با اشاره به ظرفیت صادراتی این محصول گفت: بازار خارجی برای محصولات کشاورزی زمانی پایدار میشود که تولیدکننده بتواند محصولی با کیفیت ثابت و در حجم قابل پیشبینی عرضه کند.
مجتبی غلامی اظهار کرد: نمیتوان انتظار داشت با تولید پراکنده و بدون برنامه، بازار صادراتی پایدار ایجاد شود. لازم است کشاورزان، صنایع فرآوری، صادرکنندگان و دستگاههای متولی در قالب یک زنجیره به یکدیگر متصل شوند.
این فعال اقتصادی افزود: قراردادهای تولید، ایجاد تشکلهای تخصصی و برنامهریزی برای بازار میتواند ریسک کشاورز را کاهش دهد. زمانی که تولیدکننده بداند محصولش مشتری مشخص دارد، با اطمینان بیشتری به سمت توسعه کشت حرکت میکند.
وی همچنین تأکید کرد: معرفی موسیر همدان با یک برند مشخص میتواند به شناختهشدن محصول در بازارهای هدف کمک کند و در بلندمدت جایگاه آن را در بازار داخلی و صادراتی ارتقا دهد.
توسعه موسیر باید بر اساس ظرفیتهای واقعی باشد
در پایان نیز حجتالله شهبازی، معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی استان همدان، بر ضرورت اصلاح الگوی کشت و حرکت به سمت تولید محصولات دارای توجیه اقتصادی تأکید کرد.
وی با اشاره به ظرفیت سیر و موسیر گفت: توسعه این محصولات باید بر اساس ظرفیتهای اقلیمی، شرایط آب و خاک، نیاز بازار و توان تولید منطقه انجام شود. افزایش سطح زیرکشت بدون توجه به این عوامل میتواند در آینده برای تولیدکننده مشکل ایجاد کند.
شهبازی افزود: هدف از اصلاح الگوی کشت، جایگزین کردن یک محصول با محصول دیگر به شکل ساده نیست، بلکه باید مجموعهای از شاخصهای اقتصادی، فنی و محیطزیستی در تصمیمگیری مورد توجه قرار گیرد.
معاون بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی همدان همچنین بر افزایش عملکرد در واحد سطح تأکید کرد و گفت استفاده از بذر و نهاده مناسب، مدیریت اصولی مزرعه، تغذیه صحیح، کنترل عوامل خسارتزا و رعایت زمان مناسب برداشت، میتواند کیفیت و بهرهوری تولید موسیر را افزایش دهد.
وی توسعه کشت را زمانی موفق دانست که حلقههای پس از تولید نیز همزمان با مزرعه توسعه پیدا کنند و اظهار کرد: فرآوری، نگهداری، بستهبندی و بازاررسانی باید از همان ابتدا در برنامه توسعه این محصولات دیده شود.
از موسیر سنتی تا برند صادراتی همدان
به گزارش تسنیم، همایش توسعه کشت گیاهان دارویی با محوریت سیر و موسیر را میتوان تلاشی برای تغییر نگاه به اقتصاد این محصولات دانست؛ تغییری که در آن دیگر تنها میزان تولید اهمیت ندارد، بلکه کیفیت، بهرهوری، فرآوری و بازار نیز در مرکز توجه قرار میگیرند.
موسیر همدان برای تبدیلشدن به یک محصول اقتصادی قدرتمند، به زنجیرهای کامل نیاز دارد؛ از کشاورزی علمی و تولید استاندارد گرفته تا فرآوری، بستهبندی، برندینگ و صادرات، بنابراین در این مسیر، کشاورز، محقق، مدیر دولتی و سرمایهگذار هر کدام بخشی از پازل را در اختیار دارند. اگر این حلقهها به یکدیگر متصل شوند، موسیر میتواند از ظرفیت بومی و سنتی خود عبور کرده و به یک محصول اقتصادی با ارزش افزوده بالا برای استان تبدیل شود.
آینده موسیر همدان در افزایش صرفِ سطح زیرکشت نیست آینده آن در ساختن زنجیرهای است که از دانش آغاز شود، در مزرعه شکل بگیرد و با برند همدان به بازارهای ایران و جهان برسد.
انتهای پیام/