به گزارش خبرگزاری تسنیم از همدان، حمید ملانوری‌شمسی، استاندار همدان امروز در نشست هماهنگی آغاز سرشماری عمومی نفوس و مسکن به روش ثبتی‌مبنا سال 1405 در استانداری همدان، با تأکید بر اهمیت اطلاعات آماری در برنامه‌ریزی و مدیریت استان اظهار کرد: از سال 1395 انتظار چنین روزی را می‌کشیدیم؛ چراکه یکی از پایه‌های اصلی برنامه‌ریزی در حوزه مدیریت، اطلاعات و آمار است و در سال‌های گذشته بارها با اطلاعات و آمارهای متناقض مواجه شده‌ایم.
وی افزود: در برخی موارد، آمارهای متفاوت درباره رشد، کاهش یا وضعیت جمعیت در حوزه‌های مختلف، از جمله نفوس و مسکن، موجب بروز مشکلاتی در برنامه‌ریزی و مدیریت شده است. بر همین اساس، انتظار می‌رفت در سال 1405 سرشماری جدیدی انجام شود تا اطلاعات آماری به‌روز و دقیقی در اختیار دستگاه‌های مسئول قرار گیرد.
استاندار همدان با بیان اینکه توزیع عادلانه خدمات و اعتبارات به آمار دقیق جمعیتی وابسته است، تصریح کرد: اگر اطلاعات و آمار دقیق نباشد، عدالت مورد انتظار نیز معنا و مفهوم خود را از دست می‌دهد؛ زیرا توزیع سرانه‌ها، خدمات، اعتبارات بودجه‌ای و سایر اقدامات بر اساس آمار جمعیتی مناطق مختلف انجام می‌شود. در نتیجه، هرگونه اشکال در اطلاعات آماری، هم برنامه‌ریزی و هم اجرای اقدامات را با مشکل مواجه می‌کند.
سرشماری ثبتی‌مبنا؛ گامی مهم در تحول نظام آماری کشور
ملانوری‌شمسی با اشاره به شیوه اجرای سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال 1405 به روش ثبتی‌مبنا گفت: حرکت به سمت دولت الکترونیک، توسعه سامانه‌ها و استفاده از فناوری‌های جدید باید به تسهیل امور، افزایش سرعت کار، دسترسی آسان‌تر به اطلاعات و داده‌ها و ارتقای دقت آن‌ها منجر شود.
وی افزود: حرکت به سمت سرشماری ثبتی‌مبنا، اقدامی مهم، بزرگ و تحول‌آفرین است. همان‌طور که رئیس سازمان برنامه و بودجه کشور نیز در جلسه اشاره کرده‌اند، این روش یکی از اقدامات نوآورانه در حوزه آمارگیری است و کشورها باید به این سمت حرکت کنند.
استاندار همدان با اشاره به جایگاه ایران در اجرای این شیوه سرشماری بیان کرد: ایران پنجمین کشور در منطقه و بیستمین کشور در جهان است که سرشماری ثبتی‌مبنا را اجرا می‌کند.
ملانوری‌شمسی با اشاره به توسعه سامانه‌های اطلاعاتی در دستگاه‌های اجرایی اظهار کرد: طی سال‌های گذشته، سامانه‌های مختلفی در حوزه‌های گوناگون از جمله آب، برق، گاز، مخابرات، بهداشت و درمان، ثبت احوال، ثبت اسناد، شهرداری‌ها، مسکن، دانشگاه‌ها و آموزش‌وپرورش راه‌اندازی شده است؛ اما با وجود این ظرفیت‌ها، هنوز دسترسی به آمار واحد، دقیق و یکپارچه در برخی حوزه‌ها با چالش مواجه است. این وضعیت نشان می‌دهد که اگرچه در مسیر توسعه سامانه‌ها حرکت کرده‌ایم، همچنان با مشکلات و ناهماهنگی‌هایی روبه‌رو هستیم که باید برطرف شوند.
آمارهای متناقض در دستگاه‌ها؛ مانعی برای تصمیم‌گیری دقیق
وی با اشاره به ضرورت هماهنگی میان سامانه‌های اطلاعاتی دستگاه‌های اجرایی گفت: سرشماری عمومی نفوس و مسکن به روش ثبتی‌مبنا فرصت مناسبی است تا دستگاه‌هایی که اطلاعات آماری در اختیار دارند، داده‌های خود را با یکدیگر تطبیق دهند و به شاخص‌های مشترک و اطلاعات هماهنگ برسند.
استاندار همدان با اشاره به تجربه‌های گذشته در حوزه مسکن اظهار کرد: در جلسات شورای تأمین مسکن، درباره تعداد متقاضیان ثبت‌نام‌شده، دستگاه‌های مختلف از جمله بانک‌ها، بنیاد مسکن و راه و شهرسازی آمارهای متفاوتی ارائه می‌کردند. در نهایت، اطلاعات این دستگاه‌ها با یکدیگر تطبیق داده شد تا به عدد واحدی برسیم و بتوانیم تصمیم‌گیری درستی انجام دهیم.
ملانوری‌شمسی با اشاره به برخی ناهماهنگی‌ها در سامانه‌های مربوط به نیروی انسانی و پرداخت‌ها افزود: در برخی نهادهای عمومی غیردولتی و حتی مجموعه‌های خصوصی، به دلیل نبود دقت کافی در به‌روزرسانی اطلاعات، آمارهای متناقضی وجود دارد.
وی ادامه داد: برای نمونه، ممکن است قرارداد همکاری فردی با یک سازمان پنج سال پیش به پایان رسیده باشد، اما همچنان در سامانه پرداخت رفاهیات ثبت شده باشد و مبالغی به حساب او واریز شود. در مواردی نیز افراد بازنشسته شده‌اند، اما همچنان برخی دریافتی‌ها در سامانه شاغلان برای آن‌ها ثبت می‌شود. نمی‌توان از سامانه‌ها و فناوری‌های روز، از جمله هوش مصنوعی، صرف‌نظر کرد؛ بلکه باید در کنار استفاده از این ابزارها، دقت و نظارت کافی نیز وجود داشته باشد تا خطاهای اطلاعاتی برطرف شوند.
هشدار درباره ثبت جمعیت غیرواقعی در برخی روستاها
استاندار همدان با تأکید بر ضرورت ثبت دقیق جمعیت واقعی مناطق مختلف اظهار کرد: همه دستگاه‌های اجرایی و عوامل دخیل در سرشماری باید با دقت همکاری کنند؛ چراکه نتایج این سرشماری تا سال‌ها مبنای برنامه‌ریزی، توزیع اعتبارات، امکانات و خدمات خواهد بود.
ملانوری‌شمسی با اشاره به تجربه‌های دوره‌های گذشته سرشماری افزود: در برخی موارد، روستاهایی وجود داشته‌اند که عملاً خالی از سکنه بوده‌اند، اما تعدادی از افراد در جریان سرشماری اینترنتی، جمعیت آن‌ها را ثبت کرده‌اند. حتی در روز سرشماری نیز در این روستاها حضور یافته و جمعیت‌هایی در حدود 50، 60 یا 100 نفر را ثبت کرده‌اند.
وی ادامه داد: در چنین شرایطی، ممکن است برای روستایی که سکونت واقعی در آن وجود ندارد، شورا و دهیاری شکل بگیرد و اعتبارات دولتی، عوارض و منابع مالی به آن اختصاص یابد؛ در حالی که افراد ثبت‌شده در آن روستا زندگی نمی‌کنند و ممکن است محل سکونت واقعی آن‌ها در شهرهای دیگری باشد. در چنین وضعیتی، منابع و اعتبارات به محلی اختصاص می‌یابد که جمعیت واقعی ندارد، در حالی که محل سکونت اصلی افراد در شهرهای دیگر است و دستگاه‌های خدمات‌رسان آن مناطق باید هزینه ارائه خدمات را تأمین کنند.
استاندار همدان تصریح کرد: این مسئله می‌تواند موجب اختلال در توزیع منابع و خدمات شود؛ به‌گونه‌ای که یک منطقه از اعتبارات برخوردار شود، اما منطقه‌ای که جمعیت واقعی در آن زندگی می‌کند، برای تأمین نیازهای حوزه‌هایی مانند بهداشت، آموزش‌وپرورش و خدمات شهری با کمبود منابع مواجه شود.
ملانوری‌شمسی با تأکید بر ضرورت جلوگیری از تکرار چنین مواردی گفت: اجرای دقیق سرشماری و ثبت صحیح اطلاعات جمعیتی، نقش مهمی در جلوگیری از انحراف منابع و توزیع نادرست اعتبارات دارد.
درخواست استاندار از دستگاه‌های اجرایی برای همکاری با سرشماری
وی با تأکید بر لزوم مشارکت همه دستگاه‌های اجرایی در اجرای سرشماری سال 1405 اظهار کرد: همه مدیران و مسئولان حاضر در این جلسه و سایر افرادی که در این نشست حضور ندارند، باید برای اجرای دقیق سرشماری همکاری کنند و این موضوع به دستگاه‌های مربوطه نیز ابلاغ شود. در این زمینه، لازم است با صدور بخشنامه‌ای از سوی استانداری، بر ضرورت همکاری دستگاه‌ها در روزهای اجرای سرشماری تأکید شود تا اطلاعات دقیق و قابل استنادی در اختیار مجموعه‌های مسئول قرار گیرد.
استاندار همدان با اشاره به طرح برخی انتقادها درباره کم‌شماری جمعیت در دوره‌های گذشته گفت: در دو سال گذشته، در بسیاری از جلسات، به‌ویژه از سوی نمایندگان، این موضوع مطرح شده است که آمار جمعیتی برخی شهرستان‌ها یا استان دقیق نیست و در دوره قبل در برخی موارد کم‌شماری صورت گرفته است. بنابراین، باید تلاش کنیم در این دوره اطلاعات صحیح‌تری به دست آید تا مبنای تصمیم‌گیری‌ها و برنامه‌ریزی‌های آینده قرار گیرد.
ملانوری‌شمسی با تأکید بر اینکه منافع اجرای دقیق سرشماری به همه مردم بازمی‌گردد، تصریح کرد: همه شهروندان باید اطلاعات درست و به‌روز خود را در اختیار مأموران سرشماری قرار دهند و دستگاه‌های اجرایی نیز اطلاعات موجود در سامانه‌های خود را با دقت ارائه کنند.
وی ادامه داد: سرشماری عمومی نفوس و مسکن در کشور هر 10 سال یک‌بار انجام می‌شود و اطلاعات حاصل از آن، مبنای برنامه‌ریزی و مدیریت کشور و توزیع اعتبارات، امکانات و خدمات قرار می‌گیرد. البته در این دوره، با توجه به روش ثبتی‌مبنا، به‌روزرسانی اطلاعات نیز در طول زمان و به‌روز دنبال خواهد شد.
استاندار همدان با اشاره به آغاز رسمی سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال 1405 در کشور گفت: این سرشماری با دستور رئیس‌جمهور به‌صورت رسمی آغاز شده است، هرچند مقدمات اجرای آن طی چند ماه گذشته توسط مرکز آمار ایران، سازمان‌های مدیریت و برنامه‌ریزی استانها و همکاران دستگاه‌های مختلف انجام شده است.
ملانوری‌شمسی افزود: در این دوره، حدود 30 دستگاه اجرایی دارای سامانه‌های اطلاعاتی در اجرای سرشماری همکاری می‌کنند و لازم است داده‌های به‌روز خود را در اختیار مجموعه‌های مسئول قرار دهند تا اطلاعات مورد نیاز برای برنامه‌ریزی آینده استان و کشور با دقت بیشتری تهیه شود.
وی در پایان با تأکید بر ضرورت همکاری مردم و مسئولان خاطرنشان کرد: در این سرشماری، اطلاعات سامانه‌های دستگاه‌های اجرایی، داده‌های جمع‌آوری‌شده از خانوارهای منتخب در سطح شهرها و روستاها و اطلاعاتی که از طریق پیامک یا تلفن دریافت می‌شود، در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند. همکاری همه‌جانبه مردم، فرمانداران، بخشداران، شهرداران، دهیاران، شوراهای اسلامی شهر و روستا و سایر دستگاه‌های اجرایی می‌تواند به دستیابی به آمار دقیق و به‌روز منجر شود؛ چراکه پایه و اساس برنامه‌ریزی صحیح، مدیریت کارآمد و توزیع عادلانه خدمات و امکانات، برخورداری از اطلاعات و داده‌های دقیق است.
نتایج اولیه سرشماری همدان ظرف یک‌ماه استخراج می‌شود
سیدمهدی وفایی، رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان همدان، نیز در این نشست با اشاره به شیوه اجرای این سرشماری اظهار کرد: در این دوره، برای نخستین‌بار حرکت به سمت سرشماری ثبتی‌مبنا به‌صورت ترکیبی انجام می‌شود؛ به این معنا که پایه و اساس کار، سامانه‌های ثبتی موجود در کشور است که دستگاه‌های اجرایی متولی آن‌ها هستند و اطلاعات این سامانه‌ها توسط مرکز آمار ایران دریافت و تجزیه‌وتحلیل می‌شود.
وی افزود: برای پوشش خلأهای اطلاعاتی و صحت‌سنجی داده‌های موجود در سامانه‌ها، بخشی از جمعیت به‌صورت نمونه‌ای مورد بررسی میدانی قرار می‌گیرند و اطلاعات خانوارهای منتخب جمع‌آوری می‌شود. در این سرشماری، اطلاعات 26 هزار و 500 خانوار به‌صورت میدانی جمع‌آوری خواهد شد.
رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان همدان ادامه داد: از مجموع خانوارهای منتخب، 16 هزار و 100 خانوار شهری و 10 هزار و 400 خانوار روستایی هستند که در قالب 314 حوزه مشخص سرشماری قرار گرفته‌اند. نقشه‌های آماری آماده شده و در اختیار آمارگیران قرار گرفته است و نیروهای اجرایی نیز آموزش‌های لازم را دیده‌اند.
وفایی با اشاره به پیش‌بینی تجهیزات و امکانات مورد نیاز برای اجرای سرشماری بیان کرد: تبلت‌های مورد نیاز آمارگیران تأمین و در اختیار آن‌ها قرار گرفته و هماهنگی‌های لازم برای جابه‌جایی نیروها نیز انجام شده است. در همین راستا، 45 دستگاه خودرو به سرشماری اختصاص یافته و تیم‌های اجرایی از روز گذشته فعالیت خود را آغاز کرده‌اند.
وی با اشاره به مشارکت مردم در تکمیل اطلاعات سرشماری اظهار کرد: برای بخشی از هم‌استانی‌ها پیامک ارسال می‌شود تا اطلاعات خود را از طریق سامانه پیش‌بینی‌شده ثبت کنند. پیامک‌ها احتمالاً تا پایان امروز ارسال خواهد شد.
وفایی افزود: برای پاسخ‌گویی به سؤالات و رفع ابهامات مردم، خطوط تلفنی 40020 و 40021 با پیش شماره استان همدان (081)در سازمان پیش‌بینی شده است و همکاران ما از طریق این خط، راهنمایی‌های لازم را ارائه می‌کنند. افرادی که در ثبت اطلاعات در سامانه با مشکل مواجه شوند نیز می‌توانند به‌صورت حضوری به ستادهای سرشماری مراجعه کنند.
رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان همدان با بیان اینکه ستادهای سرشماری در فرمانداری‌های سراسر استان مستقر هستند، گفت: ستاد سرشماری شهرستان همدان نیز در محل سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان مستقر شده است و افرادی که امکان ثبت اطلاعات از طریق پیامک یا سامانه را ندارند، می‌توانند برای تکمیل اطلاعات خود به این ستادها مراجعه کنند.
وفایی همچنین از پیش‌بینی پاداش برای افرادی که اطلاعات خود را از طریق پیامک و سامانه مربوط ثبت می‌کنند خبر داد و اظهار کرد: برای این افراد، حجم مشخصی اینترنت رایگان به‌عنوان پاداش در نظر گرفته شده است که جزئیات آن اعلام خواهد شد.
وی با اشاره به هماهنگی‌های انجام‌شده برای اجرای سرشماری در شهرستان‌های استان بیان کرد: با دستور استاندار، جلساتی در هر 10 شهرستان با ریاست فرمانداران و با حضور بخشداران، دهیاران و رؤسای شوراهای اسلامی شهر و روستا برگزار شده است تا هماهنگی‌های لازم برای اجرای این طرح انجام شود. همچنین طی سه تا چهار روز گذشته، اخبار و اطلاعات مناسبی از طریق صداوسیما، روزنامه‌ها، سایت‌های خبری و پیام‌رسان‌ها در اختیار مردم قرار گرفته است. در مراسم اختتامیه سرشماری نیز از فعالان رسانه‌ای که بهترین فعالیت و بیشترین کمک را به اجرای این طرح داشته باشند، تقدیر ویژه خواهد شد.
رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان همدان با اشاره به همکاری دستگاه‌های اجرایی در تأمین اطلاعات مورد نیاز سرشماری اظهار کرد: دستگاه‌هایی مانند بهداشت و درمان، ثبت احوال، فراجا و اداره پست از جمله مجموعه‌هایی هستند که سامانه‌های اطلاعاتی آن‌ها می‌تواند در تکمیل داده‌های مورد نیاز سرشماری مؤثر باشد.
وفایی با تأکید بر اهمیت مکان‌محور بودن سرشماری سال 1405 تصریح کرد: در این دوره، کد پستی و محل استقرار جمعیت اهمیت ویژه‌ای دارد و پیش‌بینی ما این است که دقت اطلاعات به‌دست‌آمده از سرشماری امسال به‌مراتب بیشتر از دوره‌های گذشته باشد.
وی با اشاره به زمان‌بندی استخراج و انتشار نتایج سرشماری گفت: پردازش اطلاعات در این دوره با سرعت بیشتری انجام می‌شود و انتظار داریم اطلاعات اولیه کمتر از یک ماه پس از سرشماری استخراج و ارائه شود. همچنین نتایج نهایی سرشماری تا پایان سال به‌صورت رسمی منتشر خواهد شد.
وفایی یادآور شد: در سرشماری‌های گذشته معمولاً بیش از یک سال زمان لازم بود تا نتایج اولیه استخراج شود، اما در این دوره تلاش شده است این زمان به کمتر از یک ماه کاهش یابد.
اطلاعات دقیق جمعیتی، لازمه برنامه‌ریزی در حوزه سلامت
غلامرضا کلوندی، رئیس دانشگاه علوم پزشکی همدان، نیز در این نشست با اشاره به ظرفیت اطلاعاتی سامانه‌های وزارت بهداشت اظهار کرد: سامانه سیب با ضریب بالای 99 درصد، به‌ویژه در مراکز روستایی، از نظر اطلاعات جمعیتی قابل استناد است و همکاران سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی می‌توانند از این ظرفیت برای اجرای سرشماری استفاده کنند.
وی با اشاره به زیرساخت‌های بهداشتی استان افزود: حدود 496 خانه بهداشت و 180 مرکز بهداشتی و درمانی شهری و روستایی در استان وجود دارد که ظرفیت مناسبی برای پشتیبانی از فرایند سرشماری و تکمیل اطلاعات جمعیتی محسوب می‌شوند.
رئیس دانشگاه علوم پزشکی همدان با تأکید بر آمادگی این دانشگاه برای همکاری با سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان گفت: ما با تمام ظرفیت، از نظر سامانه‌های اطلاعاتی و نیروی انسانی در کنار رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی و همکاران ایشان هستیم تا این فرایند به بهترین شکل انجام شود.
کلوندی با اشاره به اهمیت اطلاعات دقیق جمعیتی در برنامه‌ریزی‌های حوزه سلامت اظهار کرد: برای برنامه‌ریزی مناسب در حوزه بهداشت و درمان، باید اطلاعات دقیقی از جمعیت، ترکیب سنی، تفکیک جمعیت زنان و مردان و سایر ویژگی‌های اقتصادی و اجتماعی در اختیار داشته باشیم؛ اطلاعاتی که می‌تواند در تصمیم‌گیری‌ها و برنامه‌ریزی‌های این حوزه بسیار مؤثر باشد.
وی در ادامه با اشاره به محدودیت‌های اطلاعات ثبت‌شده در برخی مراکز بهداشتی شهری بیان کرد: اگرچه اطلاعات جمعیتی سامانه‌ها، به‌ویژه در مراکز روستایی، قابل استناد است، اما در مراکز شهری به دلیل کاهش مراجعه مردم برای دریافت خدمات مراقبتی، ممکن است اطلاعات ثبت‌شده با محدودیت‌هایی همراه باشد.
رئیس دانشگاه علوم پزشکی همدان با اشاره به کاهش مراجعه مردم برای دریافت خدمات پیشگیرانه افزود: در گذشته، موضوعاتی مانند بهداشت خانواده و پیشگیری موجب مراجعه بیشتر مردم به مراکز بهداشتی می‌شد، اما اکنون این مراجعات، به‌ویژه در مراکز شهری، کمرنگ‌تر شده است.
انتهای پیام/