به‌گزارش خبرگزاری تسنیم از تبریز، بازآفرینی بافت‌های ناکارآمد شهری و ساماندهی سکونتگاه‌های غیررسمی از جمله چالش‌های مهم مدیریت شهری تبریز است؛ موضوعی که اجرای طرح‌های مسکونی برای جابه‌جایی و اسکان مجدد ساکنان این مناطق را به یکی از محورهای سیاست‌گذاری شهری تبدیل کرده است. با این حال، طولانی شدن روند اجرای برخی پروژه‌ها، ضرورت بررسی میزان تحقق اهداف اولیه و تعیین تکلیف وضعیت ساکنان را بیش از گذشته نمایان می‌کند.
پروژه مسکونی اسدگولی در شهرک ارم تبریز یکی از طرح‌های بازآفرینی شهری است که با هدف جابه‌جایی و اسکان مجدد ساکنان محله هدف تعریف شده، اما وضعیت اجرای آن و موانع پیش‌روی تکمیل پروژه همچنان نیازمند شفاف‌سازی است.
بر اساس آمار اعلام‌شده در حوزه بازآفرینی شهری، تاکنون 168.5 هکتار زمین در قالب پروژه‌های قطران، اسدگولی شهرک ارم، 600 واحدی نگین اندیشه، نخودچیلر و شهرک جوانان تبریز واگذار شده است؛ پروژه‌هایی که در مجموع، احداث پنج‌هزار و 131 واحد مسکونی برای جابه‌جایی و اسکان ساکنان سکونتگاه‌های غیررسمی را دنبال می‌کنند.
در این میان، شهرک جوانان و اراضی اسدگولی از جمله طرح‌هایی هستند که قرار است در ساماندهی سکونتگاه‌های غیررسمی تبریز نقش‌آفرینی کنند؛ با این تفاوت که پیشبرد چنین پروژه‌هایی صرفاً به ساخت واحدهای مسکونی محدود نمی‌شود و تحقق هدف نهایی آن‌ها، به تعیین تکلیف وضعیت ساکنان واجد شرایط و فراهم شدن امکان اسکان مجدد آنان وابسته است.
اسدگولی؛ از وعده بازآفرینی تا ضرورت پاسخ‌گویی
در سال‌های گذشته، تسریع در اجرای مجتمع‌های مسکونی اسدگولی در بافت حاشیه‌نشین تبریز از موضوعات مورد توجه مدیریت شهری بود. این پروژه با پیش‌بینی شش بلوک ساختمانی در قالب دو فاز اجرایی، قرار بود بخشی از برنامه ساماندهی سکونتگاه‌های غیررسمی و کنترل گسترش حاشیه‌نشینی در شهر را عملیاتی کند.
بر اساس اعلام شهردار تبریز، اجرای کامل پروژه بازآفرینی مسکونی 240 واحدی اسدگولی در شهرک ارم، به تملک چهار هزار مترمربع زمین نیاز دارد؛ موضوعی که از وجود موانع ملکی در مسیر تکمیل پروژه حکایت دارد. با این حال، برای ارزیابی دقیق وضعیت طرح، لازم است جزئیات اراضی موردنیاز، موانع تملک، میزان پیشرفت فیزیکی و برنامه زمان‌بندی تکمیل آن به‌صورت شفاف اعلام شود.
مسئله اصلی این است که آیا پروژه اسدگولی توانسته است به هدف اولیه خود، یعنی جابه‌جایی و اسکان مجدد ساکنان اصلی محله، نزدیک شود یا همچنان درگیر موانع اجرایی و ملکی است؟
انتقاد شورای شهر از روند اجرای پروژه
روح‌الله رشیدی، رئیس کمیسیون عمران، حمل‌ونقل و ترافیک شورای اسلامی شهر تبریز، با انتقاد از روند پیشبرد پروژه اسدگولی، تأکید کرد تا زمانی که مسائل و مشکلات جامعه هدف این طرح حل نشود، توضیحات ارائه‌شده از سوی دستگاه‌های مسئول نمی‌تواند پاسخ نهایی و قانع‌کننده‌ای تلقی شود.
وی با اشاره به هدف اصلی احداث واحدهای مسکونی اسدگولی اظهار کرد: این پروژه با هدف جابه‌جایی و اسکان مجدد ساکنان اصلی محله تعریف شده است و باید مشخص شود چرا این هدف تاکنون به‌طور کامل محقق نشده است.
رئیس کمیسیون عمران، حمل‌ونقل و ترافیک شورای شهر تبریز با بیان اینکه زمین موردنظر متعلق به دولت بوده و شهرداری آن را برای بازسازی و احداث واحدهای مسکونی با هدف واگذاری به اهالی در اختیار گرفته است، خواستار روشن شدن دلایل فاصله میان هدف اولیه پروژه و وضعیت کنونی آن شد.
رشیدی بر ضرورت شناسایی دقیق موانع اجرایی تأکید کرد و گفت: در صورت وجود چالش در مسیر اجرای طرح، ماهیت این موانع باید به‌صورت روشن و منطقی مشخص شود تا امکان تصمیم‌گیری و اقدام عملی برای رفع آن‌ها فراهم شود.
به گفته وی، صرف بیان مشکلات، بدون ارائه راهکار اجرایی و تعیین تکلیف وضعیت ساکنان، نمی‌تواند به حل مسئله منجر شود.
پروژه در چه مرحله‌ای قرار دارد؟
رئیس کمیسیون عمران، حمل‌ونقل و ترافیک شورای شهر تبریز با انتقاد از روند پیگیری پروژه اسدگولی خاطرنشان کرد: روند فعلی پیشبرد این طرح مطلوب نیست و در گذشته نیز پیگیری‌های گسترده‌ای درباره آن انجام نشده است؛ به‌گونه‌ای که با تصور در جریان بودن کار، انتظار برای پیشرفت پروژه ادامه یافته، اما اکنون لازم است وضعیت واقعی طرح و اقدامات انجام‌شده برای تحقق هدف اولیه آن مشخص شود.
وی با اشاره به طولانی شدن روند اجرای پروژه، خواستار ارائه توضیحات روشن درباره موانع موجود و برنامه مدیریت شهری برای رفع آن‌ها شد.
رشیدی، این پرسش را مطرح کرد که در صورت شناسایی معارضان جدید در ادامه اجرای پروژه، چه برنامه‌ای برای مدیریت این موضوع وجود دارد و چگونه می‌توان از تکرار تأخیرها جلوگیری کرد.
به تأکید وی، ادامه اجرای پروژه بدون تعیین تکلیف موانع احتمالی و پیش‌بینی راهکارهای لازم، نمی‌تواند پاسخ‌گوی ضرورت ساماندهی وضعیت ساکنان باشد.
ضرورت هماهنگی در مدیریت شهری
رئیس کمیسیون عمران، حمل‌ونقل و ترافیک شورای شهر تبریز، بر ضرورت هماهنگی میان واحدهای مرتبط شهرداری، از جمله حوزه‌های شهرسازی، املاک و حمل‌ونقل، تأکید کرد.
وی خواستار ارائه گزارشی دقیق از عملکرد عمرانی، میزان تحقق بودجه مصوب سال 1405 و آخرین وضعیت پروژه اسدگولی شد تا ضمن مشخص شدن موانع موجود، اقدامات انجام‌شده و برنامه‌های پیش‌رو نیز به‌صورت شفاف در اختیار اعضای شورا قرار گیرد.
بازآفرینی شهری؛ فراتر از ساخت واحد مسکونی
تجربه اجرای پروژه‌های بازآفرینی شهری نشان می‌دهد که موفقیت این طرح‌ها صرفاً با میزان زمین واگذارشده یا تعداد واحدهای احداثی سنجیده نمی‌شود؛ بلکه شاخص تعیین‌کننده، میزان تحقق هدف اصلی، یعنی تأمین امکان اسکان مجدد ساکنان واجد شرایط و ساماندهی سکونتگاه‌های غیررسمی است.
در چنین شرایطی، پروژه اسدگولی به گزارشی شفاف درباره میزان پیشرفت فیزیکی، وضعیت تملک اراضی، موانع حقوقی و ملکی، تعداد واحدهای آماده یا در حال ساخت و مهم‌تر از همه، وضعیت ساکنان هدف نیاز دارد.
اکنون انتظار می‌رود مدیریت شهری تبریز با ارائه گزارشی مستند، به پرسش‌های مطرح‌شده درباره این پروژه پاسخ دهد و مشخص کند چه زمانی موانع موجود برطرف خواهد شد و ساکنان اصلی محله چه زمانی می‌توانند از امکان اسکان مجدد برخوردار شوند.
تعیین تکلیف پروژه اسدگولی تنها یک موضوع عمرانی نیست؛ بلکه آزمونی برای سنجش میزان تحقق اهداف اجتماعی بازآفرینی شهری و پاسخ‌گویی مدیریت شهری در قبال ساکنانی است که قرار بود از طریق اجرای این طرح، از وضعیت سکونتگاه‌های غیررسمی خارج شوند.
انتهای پیام/