حجت‌الاسلام ناصر بدرلو، کارشناس دینی در گفت‌وگو با خبرنگار تسنیم در بهارستان، با اشاره به ضرورت انطباق آموزه‌های دینی با واقعیت‌های روز جامعه به تحلیل چالش‌های معیشتی، سیاست‌های جمعیتی و مسئولیت نهادهای حاکمیتی پرداخت و بر لزوم بازنگری در شیوه‌های تبلیغی تأکید کرد.
معنای واقعی توکل در بحران تورم
وی با اشاره به چالش توکل در برابر واقعیت تورم تصریح کرد: توکل به معنای دست روی دست گذاشتن، تلاش نکردن و نادیده گرفتن واقعیت‌های اقتصادی نیست. کسی که بخواهد مشکلات اقتصادی جامعه را صرفاً با توصیه به توکل حل کند، در حقیقت معنای توکل را به‌درستی درک نکرده است. در فرهنگ دینی ما، توکل همواره در کنار تلاش، برنامه‌ریزی و مسئولیت‌پذیری معنا پیدا می‌کند.
این کارشناس دینی افزود: وقتی جوانی با بیکاری، اجاره‌خانه سنگین و تورم مواجه است، نمی‌توان صرفاً به او گفت روزی دست خداست. وظیفه مبلغ دینی این نیست که به‌جای پاسخ به مشکلات، مردم را به توکل توصیه کند؛ بلکه باید مفهوم صحیح توکل را تبیین کرده و در کنار آن، بر تلاش مسئولان برای حل مشکلات معیشتی نیز تأکید داشته باشد.
تناقض شعارهای دیروز و تکالیف امروز
بدرلو درباره سیاست‌های جمعیتی بیان کرد: باید میان آموزه‌های دینی و سیاست‌های جمعیتی دولت‌ها تفاوت قائل شد. شعار «فرزند کمتر، زندگی بهتر» محصول سیاست‌های گذشته بود و نباید آن را بدون بررسی به متولیان دین نسبت داد. البته طبیعی است که تغییر سیاست‌های رسمی، برای جامعه پرسش‌برانگیز باشد.
وی بیان کرد: از منظر عقلانی، وقتی مشخص می‌شود یک سیاست در بلندمدت پیامدهای نامطلوبی دارد، اصلاح آن تصمیمی منطقی است. اما اصلاح سیاست‌ها باید همراه با پذیرش مسئولیت، توضیح دلایل تغییر و جبران پیامدهای گذشته باشد تا اعتماد عمومی آسیب نبیند.
کمیت جمعیت در برابر کیفیت تربیت
وی با اشاره به اهمیت راهبردی موضوع جمعیت برای آینده ایران اضافه کرد: کاهش مستمر جمعیت و سالمند شدن جامعه می‌تواند در بلندمدت بر توان اقتصادی و دفاعی کشور تأثیر بگذارد. با این حال، تأکید بر افزایش جمعیت به معنای بی‌اهمیت دانستن کیفیت تربیت نیست و دولت و نهادهای اجتماعی باید شرایط مناسب‌تری برای رشد نسل آینده فراهم کنند.
بدرلو یادآور شد: نباید چنین تصور کرد که تربیت خوب صرفاً در خانواده‌های برخوردار از امکانات مالی فراوان امکان‌پذیر است. خانواده برای تربیت بهتر به زمان، آرامش و حمایت اجتماعی نیاز دارد و افزایش جمعیت و ارتقای کیفیت تربیت، دو هدف متعارض نیستند.
تکلیف حاکمیت پیش از مطالبه از خانواده
این پژوهشگر دینی گفت: در این بحث باید میان مسئولیت‌های دولت، حاکمیت و خانواده تفکیک قائل شد. دولت وظیفه دارد برای بهبود رفاه عمومی، کاهش فقر و ایجاد اشتغال تلاش کند. خانواده‌ای که با مشکلات جدی در تأمین مسکن و هزینه‌های زندگی مواجه است، برای فرزندآوری به اطمینان نیاز دارد و نمی‌توان تمام مسئولیت را بر دوش خانواده گذاشت.
وی ادامه داد: حاکمیت باید هم‌زمان دو مسیر را دنبال کند: از یک سو، موانع اقتصادی و اجتماعی فرزندآوری را کاهش دهد و از سوی دیگر، با فعالیت فرهنگی، اهمیت جمعیت جوان را برای جامعه تبیین کند.
ناکارآمدی زبان سنتی در اقناع نسل جدید
بدرلو با تأکید بر لزوم تحول در شیوه‌های تبلیغی تصریح کرد: نسل جدید با پرسش‌ها و دغدغه‌هایی روبه‌روست که پاسخ دادن به آن‌ها با تکرار توصیه‌های کلی امکان‌پذیر نیست. جوانی که نگران شغل و آینده فرزندان خود است، انتظار دارد مبلغ دینی این نگرانی‌ها را بشناسد و درباره آن‌ها سخن بگوید.
وی افزود: منبر مؤثر، منبری است که از زندگی واقعی مردم فاصله نگیرد؛ درد آنان را بشناسد، پرسش‌هایشان را جدی بگیرد و به‌جای سرزنش، مسیر فهم و گفت‌وگو را باز کند. حوزه‌های علمیه و نهادهای تبلیغی نیز باید برای ارتقای مهارت‌های ارتباطی مبلغان سرمایه‌گذاری کنند.
مرز ظریف قناعت با ترویج فقر
این کارشناس دینی در پایان خاطرنشان کرد: در آموزه‌های اسلامی، قناعت به معنای پذیرش ظلم، بی‌تفاوتی نسبت به فقر یا توجیه ناکارآمدی‌ها نیست. ساده‌زیستی نیز به معنای محروم کردن خانواده از نیازهای ضروری نیست. پیام درست دینی این است که نه فقر را تقدیس کنیم و نه تجمل‌گرایی را معیار خوشبختی بدانیم؛ قناعت باید به انسان در مدیریت زندگی کمک کند، نه اینکه به ابزاری برای توجیه محرومیت تبدیل شود.
انتهای پیام/