به گزارش گروه بین‌الملل خبرگزاری تسنیم، «میتسوگو سایتو»، دیپلمات ارشد و سفیر پیشین ژاپن در ایران در یک گفتگوی تحلیلی تلویزیونی به کالبدشکافی ابعاد جامعه‌شناختی و تاریخی تقابل ایران و آمریکا پرداخته است. وی با به چالش کشیدن تصورات کاخ سفید توهم «تسلیم ایران با یک ضربه نهایی» را حاصل عدم درک غرب از عقلانیت استراتژیک تهران دانست. محورهای اصلی این تحلیل به شرح زیر است:
توهم ترامپ در مقابل عقلانیت ایران
سفیر سابق ژاپن تصریح کرد که دونالد ترامپ با این فرض اشتباه عمل می‌کند که تنها با «یک ضربه محکم‌تر» یا یک فشار نهایی می‌تواند کار را تمام کند. ترامپ رفتار ایران را بر اساس «عقلانیت غربی» می‌سنجد، در حالی که ایران بر اساس «عقلانیت بومی و تاریخی» خود تصمیم می‌گیرد. رفتار و استراتژی ایران ناشی از احساسات یا بی‌منطقی نیست، بلکه بر پایه منطقی کاملاً محکم و حساب‌شده استوار است.
روان‌شناسی تاریخی ایرانیان
سایتو با تحلیل حافظه تاریخی و ویژگی‌های رفتار جمعی ایرانیان، به دو مؤلفه کلیدی اشاره می‌کند: اول، «مقاومت سرسختانه در برابر هرگونه فشار و تهاجم خارجی»، و دوم، «عدم تحمل این‌که صرفاً آن‌ها متحمل خسارت و فاجعه شوند». از نگاه فرهنگ استراتژیک ایران، اگر قرار بر تحمل هزینه باشد، طرف متجاوز نیز باید هزینه‌ای متناسب و سنگین بپردازد. بنابراین، تحمیل یک‌جانبه خسارات هرگز باعث عقب‌نشینی تهران نخواهد شد.
ریشه‌های عمیق حافظه جمعی در برابر تهاجمات تاریخی
این دیپلمات پیشین ژاپنی با اشاره به بازنمایی‌های فرهنگی و تاریخی از رنج‌های تاریخی ملت ایران در برابر تهاجمات بیرونی، یادآور می‌شود که تجربه زیسته ایرانیان در طول قرن‌ها، «عدم تسلیم در برابر زورگویی خارجی» و «پاسخ متقابل به متجاوز» را به یک منطق کاملاً مشروع و نهادینه‌شده در استراتژی دفاعی آنان تبدیل کرده است.
منطق تاریخی مقاومت ایران
این دیپلمات ژاپنی با اشاره به هجوم مغول تأکید کرد که پایداری و ناسازگاری ایران با هر گونه تحمیل یا فشار خارجی، رفتاری لحظه‌ای یا تدافعی نیست، بلکه منطقی کاملاً ریشه‌دار، تاریخی و مشروع دارد.
جمع‌بندی
تحلیل میتسوگو بر این محور استوار است که اصرار واشنگتن بر تشدید فشارهای نظامی برای تسلیم کردن تهران، ناشی از عدم درک روان‌شناسی استراتژیک ایرانیان است. آمریکا تصور می‌کند فشار بیشتر موجب تغییر رفتار می‌شود، در حالی که این رویکرد بر اساس منطق بومی ایران، تنها پاسخ متقابل و تحمیل هزینه‌های ویرانگر به مواضع آمریکا و متحدانش را در پی خواهد داشت.
انتهای پیام/