به گزارش گروه بین الملل خبرگزاری تسنیم، همچنان که در قسمت قبلی اشاره شد، همزمان با افزایش انتقادات علیه حزب عدالت و توسعه و دولت اردوغان، برخی صداهای مخالف در داخل حزب نیز شنیده میشوند.
متین کولونک از شاگردان قدیمی مرحوم اربکان که از همان دوران آغاز تاسیس حزب عدالت و توسعه به عنوان یک سیاستمدار نزدیک به اردوغان فعالیت کرده، یکی از این صداها است.
با این تفاوت که او دو نگرش متفاوت درباره وضعیت کنونی دولت اردوغان و حزب عدالت و توسعه یا آکپارتی دارد. او گروهی از اعضای حزب حاکم و حزب جمهوری خلق را به عنوان مزدوران خط لندن – تل آویو متهم میکند و در عین حال، خطا و قصور تمام خطاها و شکستها را بر گردن حزب انداخته و آشکارا اعلام میکند که ایراد از شخص اردوغان نیست.
اما با این وجود، به این مساله نیز اذعان دارد که تغییر نظام سیاسی – اجرایی ترکیه از مدل پارلمانی به مدل ریاستی، آسیبها و لطمات زیادی به ترکیه زده و باید دوباره تغییر کرده و به یک نظام نیمه ریاستی تبدیل شود.
بخش دوم از مصاحبه این سیاستمدار جنجالی ترکیه در مصاحبه با خانم «جانسو چاملی بل» خبرنگار مشهور ترکیه را با هم مرور میکنیم:
تی 24: شما در یک مصاحبه جنجالی اعلام کردید که «جامعهشناسی اردوغان در حال فرسایش است. جامعه میخواهد ائتلاف جمهور را شکست دهد. شما نمیتوانید با جامعه بجنگید.» آیا تلاش امروز دولت برای حمله به حزب جمهوری خلق، ادامه درگیری با جامعه نیست؟
کولونک: مگر محاکمه امام اوغلو با تصمیم و اراده دولت آغاز شد؟ خیر. آیا با اراده رئیس جمهور ما آغاز شد؟ خیر.
تی 24: حداقل نیمی از جامعه چین باوری دارند.
کولونک: خب مشکل اساسی این است: استراتژیهای ارتباطی ائتلاف جمهور باید به طور اساسی بررسی شود. مسئله در واقع این است: یک سازمان جنایتکار وجود دارد که از منابعی که ملت به شهرداری استانبول سپرده، از طریق روشهای غیرقانونی برای پیشبرد جاهطلبیهای فردی استفاده میکند که میخواهد از شهرداری پرش کند و به پست ریاست جمهوری برسد.
تی 24: ولی این ادعای مالی علیه امام اوغلو، هنوز در دادگاه اثبات نشده است. علاوه بر این، برخی از کسانی که به عنوان منبع این ادعاها ذکر شده بودند، بعدها اعتراف کردند که دادستان، به آنها و خانوادههایشان فشار آورده و آنها را تهدید کرده تا اعتراف کنند.
کولونک: این برخوردها، باعث میشود سوءظن علیه آنها به صورت تصاعدی افزایش یابد. به عبارت دیگر، این تناقض در اظهارات آنها، سوءظن را افزایش میدهد. خواهیم دید، پیگیری خواهیم کرد، دادگاه تصمیم خواهد گرفت، نمیدانم. اما من این را میگویم؛ شکاف جدی در جامعه ایجاد شده است.
تی 24: چرا چنین دولت قدرتمندی نمیتواند این مشکل را حل کند؟
کولونک: من در موقعیتی نیستم که به جنبههای فنی این سؤالات پاسخ دهم زیرا در آنکارا نیستم. یک شکاف ایجاد شده است. این موضوع باید با زبان ارتباطی مناسب برای مردم، برای شهروندانمان توضیح داده شود. این موضوع باید با تمرکز بر تناقضات داخلی حزب جمهوری خلق (CHP) و انتقال اسناد و اطلاعات از درون حزب به دولت، برای عموم مردم توضیح داده شود. جنبه ارتباطی نادیده گرفته شده است.
تی 24: شما گفتید که پایگاه اجتماعی حزب عدالت و توسعه دچار فرسایش شده است. آیا دلیل اصلی در همین ساختار ریاستی تمامیت خواهانه فعلی نیست؟
کولونک: سیستم ریاستی باید اصلاح شود. ما باید در ترکیه به یک سیستم نیمه ریاستی روی بیاوریم. ما باید در مورد مشکلات مدلی که کل بالِ قوه مجریه بر دوش رئیس جمهور ما است، بحث کنیم. ما هنوز در را به روی دورهای که برخی از بارها از دوش او برداشته میشود، جایی که پارلمان در پایین تقویت میشود و مسئولیت قوه مجریه قویتر میشود، باز نکردهایم.
معتقدم اگر شرایط فراهم شود، پایگاه جامعهشناختی رهبری آقای اردوغان حدود هفتاد درصد است. من هنوز هم معتقدم که حزب عدالت و توسعه نیز در همین محدوده است. اما منوط به این که شرایط فراهم شود. باید به امواجی که از پایین میآیند پاسخ داده شود.
برداشتهای ناشی از شایستهسالاری، شایستگی و عدالت در توزیع درآمد و همچنین عدم تعادل اقتصادی در جامعه باید مورد توجه قرار گیرند. اگر امروز حزب جمهوری خلق خود را در موقعیتی میبیند که گویی قادر است آکپارتی را شکست دهد و دولت تشکیل دهد، این به موفقیت چنین حزبی ربطی ندارد. اینطور نیست که حزب جمهوری خلق در این مدت رشد کرده باشد. خیر. مساله کم کاری ما در آکپارتی است. ما خلا ایجاد کردهایم و حزب جمهوری خلق از این فرصت استفاده میکند. اگر نه دکترین و برنامه خاصی ندارد که با اتکای به آن پیروز شود.
تی24: برداشت من از نظرات شما این است: «جامعه میخواهد حزب عدالت و توسعه را کنار بزند، اما نمیتواند. چرا؟ چون مهمترین بخش جامعه که خواهان کنار زدن آکپارتی بود، از هواداران حزب جمهوری خلق بودند. در نتیجه دولت تصمیم گرفت با حمله به حزب جمهوری خلق و ایجاد دوقطبی اوزل – قلیچدار اوغلو، راه را بر تحقق اهداف جامعه ببندد». این نتیجهای است که من از حرف شما میگیرم.
کولونک: به هر حال، این کشور دوباره رئیس جمهور محترم ما را انتخاب خواهد کرد. یعنی ثبات در قوه مجریه را انتخاب خواهد کرد تا ترکیه تسلیم بیثباتی نشود. من تصور میکنم حزب جمهوری خلق نخواهد توانست در انتخابات شرکت کند.
تی 24: پس به بیانی روشن، شما فکر میکنید که رئیس جمهور اردوغان پس از اتفاقاتی که برای حزب جمهوری خلق افتاده، شانس زیادی برای پیروزی در انتخابات بعدی دارد. درست است؟
کولونک: تصور میکنم کل روند کنونی سیاسی با هدایت جناب رئیس جمهور پیش میرود.
تی 24: منظورتان کدام روند است؟
کولونک: همین روندی که در آن، نظام جهانی در حال بازتعریف است. بدون ترکیه هیچ نظام جهانی نمیتواند وجود داشته باشد. ترکیه یک نیروی اهرمی است و تحولاتی در حال وقوع است. با این حال، رای جناب اردوغان نباید در سطح 51 یا 52 درصد آرا باشد. من در مورد فرمولی صحبت میکنم که رای ایشان از 60 درصد کمتر نباشد. البته کاستیهایی وجود دارد و اشتباهاتی وجود دارد که عموم مردم از آنها عصبانی هستند. امروزه، برجستهترین مسائل در دستور کار عمومی ترکیه، وضعیت معیشت خانوار است. در عین حال، بهادادن به شایسته سالاری و شایستگی، بحثبرانگیزترین مسائل در بین جوانان است و اشتباهات در این زمینهها باعث میشود که آنها در گرداب ناامیدی فرو روند.
تی 24: طوری صحبت میکنید که انگار حزب شما 24 سال است که کشور را اداره نکرده و باید از دیگران انتقاد کنید!
کولونک: به هر حال جهان در 5 سال گذشته، آشفتگیهای بزرگی را از سر گذرانده و نباید این را فراموش کنیم.
تی 24: مسئله کنار نهاده شدن شایسته سالاری و نومیدی جوانان که شما به آن اشاره کردید، چه ارتباطی با آشفتگی جهانی دارد؟ آیا از نظر شما، فقط رای دهندگان ائتلاف جمهور (اردوغان – باغچلی) اهمیت دارند؟
کولونک: خیر. من میدانم که هواداران حزب جمهوری خلق نیز تشخیص و خِرد بسیار قوی دارند و همین حالا از رهبران حزب خودشان انتقاد دارند و میگویند: اینها با این مدل رفتار، توانایی اداره ترکیه را ندارند.
ما باید یک صلح جامعهشناختی مبتنی بر میهنپرستی بسازیم. ما ممکن است متفاوت زندگی کنیم، متفاوت فکر کنیم، متفاوت به مسائل نگاه کنیم و برنامههای سیاسی متفاوتی را دنبال کنیم، اما میهنپرستی یک ارزش مشترک برای همه ماست. ما نباید هر چیزی را که مخالفان میگویند، رد کنیم.
تی 24: منتقدینی مانند کوش اوغلو و ایتم محجوبیان، بر این باورند که در نظام ریاستی ترکیه، اداره کشور تغییر کرده و در انتخابات بعدی، در صورت پیروزی مجدد اردوغان، عملاً ترکیه به دست یک الیگارش بوروکراتیک قوی در کنار یک رئیس جمهور قوی اداره خواهد شد. اگر چنین باشد، فکر میکنم این یک خطر بزرگ برای ترکیه است. آیا چنین روندی را میبینید؟
کولونک: در زمانی که همه برای دوران پس از اردوغان محاسبات انجام میدهند، برخی از افراد در موقعیتهای خاص، تضعیف رابطه بین سیاست و مردم را به قدرتی برای خود تبدیل میکنند و از طریق بوروکراسی عمومی تأثیرگذارتر میشوند.
من هم این را میبینم. امروزه، برخی از عناصر درون بوروکراسی عمومی خود را قویتر و غیرسیاسیتر از هر زمان دیگری در طول حکومت 24 ساله حزب عدالت و توسعه میدانند. چرا اینطور است؟ آنها یک خلأ میبینند. وقتی فاصله بین سیاست و مردم بیشتر میشود، قدرت مدیریت عمومی خلأ را پر میکند. نمونههایی وجود دارد که در خلأ باقی مانده به خاطر کم کاری دوستان ما، یک مدیر یا بوروکرات، کارهایی انجام میدهد که به جای حل مشکل، آن را عمیقتر میکند.
تی 24: آیا اکرم امام اوغلو را به عنوان یک شخصیت سیاسی میبینید که روزی رئیس جمهور ترکیه شود؟
کولونک: فردی که از او نام بردید، به باور من، متعلق به سرزمین ما و کشور ما نیست. اراده این ملت به هیچکس اجازه نمیدهد استقلال ترکیه را گرو بگذارد. من نمیتوانم در مورد کسی قضاوت کنم، من موضع خودم را بیان میکنم. بسیاری آمدهاند و رفتهاند. بسیاری از نامهایی که حزب عدالت و توسعه را ترک کردند، با چه جاهطلبیها و چه کارهایی، رویای ریاست جمهوری و نخستوزیری را در سر میپروراندند.
در نهایت، آنها به بنبست رسیدند. فرد مورد نظر نیز خود را بیش از حد زیبا جلوه داد، سپس به دیوار قانون برخورد کرد. اوزگور اوزل هم رویاهای خیلی بزرگی برای خودش داشت، او را به جای دیگری بردند.
انتهای پیام/